History of Dharmashastra (Ancient and Mediaeval Religious and Civil Law in India) v6.c81.105

v6.c81.105

⁵⁷ सङ्कल्पमूलः कामो वै यज्ञाः सङ्कल्पसम्भवाः। व्रतानि यमधर्माश्च सर्वे सङ्कल्पजाः स्मृताः॥ मनु II. 3 या III 312-313 mention ten *yamas* (ब्रह्मचर्य, दया, अहिंसा, दम &c.) and ten *niyamas* (such as ज्ञान, मौन, उपवास, शौच &c.), while the योगसूत्र mentions only five यमs (अहिंसासत्यास्तेयब्रह्मचर्यापरिग्रहाः यमाः) and five नियमs (शौचसन्तोषतपःस्वाध्यायेश्वरप्रणिधानानि नियमाः) मनु IV. 204 and Atri verse 47 provide that one must observe yamas always (i. e. they are para-mount duties), while niyamas are not so. The वायुपुराण (16 17-19) enumerates a large number of नियमs (and includes अहिंसा, अस्तेय and ब्रह्मचर्य under them). The एकादशीतत्त्व after quoting मनु II. 3 explains 'अनेन कर्मणा इदमिटं फलं साध्यते इत्येवंविषया बुद्धिः सङ्कल्पस्तदनन्तरमिष्टसाधनतया अवगते तस्मिन् इच्छा जायते ततस्तदर्थं प्रयत्नं कुर्यात् इत्येवं यज्ञा सङ्कल्पसम्भवाः।'