History of Dharmashastra (Ancient and Mediaeval Religious and Civil Law in India) v7.c91.57

v7.c91.57

¹⁴⁸⁴ Some of the verses are striking and they are therefore quoted here: ध्यायन्कृते यजन्यज्ञैस्त्रेतायां द्वापरेऽर्चयन् । यदाप्नोति तदाप्नोति कलौ संकीर्त्य केशवम् ॥ धर्मैक्रिषेर्मतीवान् प्राप्नोति पुरुषः कलौ । अल्पायासेन धर्मेज्ञास्तेन तुष्टोस्म्यहं कलेः ॥ ⁕⁕⁕जयन्ति ते निजाँल्लोकान् क्लेशेन महता द्विजाः ॥ द्विजशुश्रूषयैवैष पाकयज्ञाधिकारवान् । निजाञ्जयति वै लोकान् शूद्रो धन्यतरस्ततः ॥ भक्ष्याभक्ष्येपु नास्त्यास्ति पेयापेयेषु वै यतः । नियमो मुनिशार्दूलास्तेनासौ साध्वितीरितः । ⁕⁕⁕योपिच्छुश्रूषणान्भर्तुः कर्मणा मनसा गिरा । तद्धिता शुभमाप्नोति तत्सालोक्यं यतो द्विजाः ॥ नातिक्लैंशेन महता तानेव पुरुषो यथा । तृतीयं व्याहृतं तेन मया साध्विति योषितः ॥ ⁕⁕⁕स्वल्पेन हि प्रयत्नेन धर्मः सिध्यति वै कलौ । नरैरात्मगुणाम्भोभिः क्षालिताखिलकिल्विषैः ॥ शूद्रैश्च द्विजशुश्रूषा तत्परैर्द्विजसत्तमा । तथा स्त्रीभिरनायासात् पतिशुश्रूषयैव हि । ततस्त्रितयमध्येतन्मम धन्यतरं मतम् । धर्मसम्पादने क्लेशो द्विजातीना कृतादिपु ॥ विष्णुपु० VI 2. 17-18, 22-24, 28-28, 34-36. The कल्पतरु (गृहस्थकाण्ड pp 272-273) quotes from विष्णु VI 3. 22-24 पारतन्त्र्य ⁕⁕⁕रितः (तम् v. l.). The editor of कल्पतरु was unable to trace these