Shabdatarangini p151
Śabdataraṅgiṇī p151
- Language
- Sanskrit
p151
na hi kevalaṃ jñātacarapadārthamātrabubodhayiṣayā padāni samabhivyāharanti prekṣāvantaḥ ,boddhāro vā padārthamātraṃ bubhutsante .
api tu anadhigatapadārthasaṃsargabubodhayiṣayā padāni prayuñjate, anagatasaṃsargaṃ ca bubhutsante boddhāraḥ .
tasmāt padānāmanadhigatārthapratyāyanaprayuktaḥ samabhivyāhāraḥ saṃsargapratyāyanamantareṇānupapadyamānaḥ svābhidheyasaṃbandhinīmanvitāvasthāṃ lakṣayati .
saṃsargābodhane anadhigatārthabodhakatvalakṣaṇaprāmāṇyānupapattyā lakṣaṇā ākṣipyate .
iyañcānupapattiḥ sarvalākṣaṇikānugatā .
vāyurvai kṣepiṣṭhā devatā ityādau vācyārthānupapattyabhāve'pi, tatra kaimarthyākāṃkṣāyāḥ sattvāt ,niṣprayojanārthabodhakatve ajñātaprayojanavadarthabodhakatvalakṣaṇaprāmāṇyānupapattyā prāśastye lakṣaṇāṅgīkriyate .
gaṅgāyāṃ ghoṣaḥ ityādau pravāhabodhakatve ghoṣe pravāhavṛttitvasya bādhitatvena abādhitārthabodhakatvalakṣaṇaprāmāṇyānupapattirastyeva kākebhyo dadhi rakṣyatāmityatra tātparyaviṣayānvayapratipādakatvarūpaprāmāṇyānupapattyā kākapadasya dadhyupaghātake lakṣaṇā .