Viramitrodaya 1.p221
Vīramitrodaya 1.p221
- Language
- Sanskrit
1.p221
skānde kāśīkhaṇḍe, māṃsalo vartulaḥ kaṇṭhaḥ praśastaścaturaṅgulaḥ | śastā grīvā trirekhāṅkā suvyaktāsthiḥ susaṃhatā || nirmāṃsā cipiṭā dīrghā sthapuṭā na śubhapradā | sthūlagrīvā ca vidhavā vakragrīvā ca kiṅkarī || vandhyā hi cipiṭagrīvā hrasvagrīvā ca nirdhanā || iti | bhaviṣyapurāṇe, spaṣṭaṃ rekhātrayaṃ yasyā grīvāyāṃ caturaṅgulam | maṇikāñcanaratnāḍhyaṃ sā dadhāti vibhūṣaṇam || adhamā strī kṛśagrīvā dīrghagrīvā ca bandhakī | hrasvagrīvā mṛtāpatyā sthūlagrīvā ca duḥkhitā || iti | gargo'pi, dṛśyatrilekhā subhagopapannā susnigdhamāṃse pacitā suvṛttā | na cātidīrghā caturaṅgulā ca grīvā ca dīrghā bhavatīha dhanyā || iti | iti kaṇṭhalakṣaṇam | atha cibukalakṣaṇam | skānde kāśīkhaṇḍe, cibukaṃ dvyaṅgulaṃ śastaṃ vṛttaṃ pīnaṃ sukomalam | sthūlaṃ dvidhāsaṃvibhaktamāyataṃ romaśaṃ tyajet || iti | iti cibukalakṣaṇam | atha hanulakṣaṇam | bhaviṣyapurāṇe, na sthūlo na kṛśo'tyalpo na vakro na ca romaśaḥ | hanurevaṃvidhaḥ śreṣṭhastato'nyo na praśasyate || iti | skānde kāśīkhaṇḍe, hanuścibukasaṃlagnā nirlomā sughanā śubhā | vakrā sthūlā kṛśā hrasvā romaśā na śubhapradā || iti | iti hanulakṣaṇam | atha kapolalakṣaṇam | bhaviṣye, īṣadvapāṇḍurā gaṇḍāḥ suvṛttāḥ sarvataḥ striyāḥ | praśastā na punarddhanyā romakūpakadūṣitāḥ || iti | skānde kāśīkhaṇḍe, śastau kapolau vāmākṣyāḥ pīnau vṛttau samunnatau | romaśau paruṣau nimnau nirmāṃsau parivarjayet || iti | iti kapolalakṣaṇam | atha mukhalakṣaṇam | bhaviṣyapurāṇe, sumṛṣṭadarppaṇāmbhojapūrṇabimbendusannibham | vadanaṃ varanārīṇāmabhīṣṭaphaladaṃ śubham || mālatībakulāmbhojanīlotpalasugandhi yat | vadanaṃ mucyate naiva pānatāmbūlabhojanaiḥ || caturasramukhī dhūrttā maṇḍalāsyā ca yā bhavet | aprajā vājīvaktrā strī mahāvaktrā ca durbhagā || śvavarāhavṛkolūkamarkaṭāsyāśca yāḥ striyaḥ | krūrāstāḥ pāpakarmmiṇyaḥ prajābandhuvivarjitāḥ || iti | skānde kāśīkhaṇḍe, samaṃ samāṃgaṃ susnigdhaṃ svāmodaṃ varttulaṃ mukham | janitṛvadanacchāyaṃ dhanyānāmiha jāyate || iti
Commentaries (2)
- Āhnikaprakāśa — Mitramiśra, Sanskrit
- Āhnikaprakāśa — Mitra Miśra alias Mitraparaśurāma Miśra, Sanskrit
Linked texts (6)
- Skandamahāpurāṇa (vulgate) — Sanskrit
- Kāśīpurāṇa — Sanskrit
- Jyotiṣatattvaprakāśa — Lakṣmīkānta Kanyāla Jyotiṣācārya, Sanskrit
- Saṃskāradīpaka (Harṣanātha Jhā) — Harṣanātha Jhā, Sanskrit
- Sāmudrika (Garga) — Garga, Sanskrit
- Aṅgavidyā — Nārada, Sanskrit