Viramitrodaya 11.p29
Vīramitrodaya 11.p29
- Language
- Sanskrit
11.p29
tāmraśuktiśilādārukūrmamṛtpātrajāni ca || uttamaṃ palaviṃśatyā madhyamaṃ daśabhiḥ palaiḥ | hīnaṃ pañcapalaṃ kuryyādevamācāmyapādyayoḥ || catuṣparvāṇi tāni syurvistṛtānyaṣṭaparvvabhiḥ | pṛṣṭhe paṅkeruhāṅkāni vṛttākārāṇi vā punaḥ || caturasrāṇi kurvīta catuṣpātrāṇi vārthake | karpūraṃ kuṅkumaṃ dūrvā siddhārthaṃ bilvapatrakam || yavadarbhāṅkurāṃśceti sāmānyārghye viniḥkṣipet | tilaprasūnasiddhārthadarbhadūrvāyavākṣatāt || dravyāṇyetāni saptāpi nirodhārye viniḥkṣipet | tilataṇḍulasiddhārthadūrvādarbha yavānapi || parāṅmukhārghapātre ca dravyaṣaṭkaṃ prakalpayet | iti | ityarghapātralakṣaṇam | atha pādyapātralakṣaṇam | vaikhānasagranthe, pādāvanejanajalagrahaṇaṃ pātramadbhutam | trirāvṛttaṃ sarojābhaṃ haimaṃ rājatameva vā || tāmraṃ sacakracaraṇamapi vā pāvanaṃ satām | iti | siddhāntaśekhare, ṣaḍaṅgulamavistāramutsedhaṃ caturaṅgulam | oṣṭhamekāṅgulaṃ kuryānnāsikāṃ caturaṅgulām || pṛṣṭhe pādasamāyuktaṃ caturaṅgulamānataḥ | pādyapātramiti khyātam | iti | iti pādyapātralakṣaṇam | atha pādyakṣepaṇīyapātralakṣaṇam | siddhāntaśekhare, aṣṭāṅgulasamutsedhaṃ vistāre ṣoḍaśāṅgulam | oṣṭhamekāṅgulaṃ kuryāccharāvākṛti pātrakam || ubhayoḥ pārśvayoḥ kuryāt vṛttakaṅkaṇake same | pṛṣṭhe pādasamāyuktamaṣṭāṅgulasuvistṛtam || pādotsedhaṃ caturmātraṃ pādyādhāraṃ prakīrtitam | iti | iti pādyakṣepaṇīyapātralakṣaṇam | athācamanapātralakṣaṇam | vaikhānasagranthe, ācāmavārigrahaṇapātramuttamalohajam | sarojakarṇikākāraṃ kuryādadbhutadarśanam || kārttasvaramayaṃ vṛttaṃ rājataṃ vātha pāvanam | iti | kārttasvaraṃ suvarṇam | siddhāntaśekhare, dvādaśāṅgulavistāraṃ kukṣimadhye suvṛttakam | vyaṅgulaṃ tadgalotsedhamoṣṭhaṃ kuryāttathāṅgulam || āsyatāraṃ trimātraṃ syātpārśve nāsā yugāṅgulā | randhraṃ kaniṣṭhikātulyamagre tadviguṇaṃ tvadhaḥ || pṛṣṭhe pādānvitaṃ kuryādutsedhaṃ tryaṅgulaṃ tataḥ | ṣaḍaṅgulapravistāraṃ pātramācamanārthakam || iti | ityācamanapātralakṣaṇam | athābhiṣekapātralakṣaṇam | vaikhānasagranthe, aratnimānavistāraṃ madhye'ṣṭadalasaṃyutam | pratipadma dalaṃ madhye suṣirāṇi śataṃ bhavet || aṣṭottaraśate bhūyaḥ paryantadalamadhyataḥ | khacitaṃ ca mahāratnairevaṃ dhārāsahasrakam
Commentaries (2)
- Āhnikaprakāśa — Mitramiśra, Sanskrit
- Āhnikaprakāśa — Mitra Miśra alias Mitraparaśurāma Miśra, Sanskrit
Linked texts (2)
- Prāṇatoṣiṇī — Rāmatoṣaṇa Śarman 1796, Sanskrit
- Lakṣaṇaprakāśa (Mitramiśra) — Mitramiśra, Sanskrit