Udanavarga 2.14

2.14

སྟོབས་ལྡན་གང་ཞིག་བཟོད་བྱེད་པ། །དེ་ནི་བཟོད་པའི་མཆོག་ཅེས་གསུངས། །ཉམ་ཆུང་བ་ལྟ་རྟག་ཏུ་སྒུར། །གང་ཞིག་ཕ་རོལ་ཁྲོས་རིག་ནས། །བདག་ཉིད་ཉེ་བར་ཞི་བྱེད་པ། །དེ་ནི་བདག་དང་གཞན་དག་གི། །འཇིགས་ཆེན་དག་ལས་སྐྱོབ་པ་ཡིན། །གང་ཞིག་ཕ་རོལ་ཁྲོས་རིག་ནས། །བདག་ཉིད་ཉེ་བར་ཞི་བྱེད་པ། །དེ་ནི་བདག་དང་གཞན་དག་གི། །གཉི་གའི་དོན་ནི་སྤྱོད་པ་ཡིན། །བདག་ཉིད་དང་ནི་གཞན་དག་དང་། །གཉི་གའི་དོན་ནི་སྤྱོད་དེ་ལ། །སྐྱེ་བོ་ཆོས་ལ་མི་མཁས་རྣམས། །བྱིས་པ་ཡིན་ཞེས་སེམས་ཀྱང་སླ། །གཙོ་བོའི་ཚིག་ནི་འཇིགས་ཕྱིར་བཟོད་བྱེད་དང་། །ཐབ་ཟླའི་ཚིག་ནི་འཐབ་གཅུགས་རྒྱུ་བཟོད་པས། །གང་ཞིག་དམན་པའི་ཚིག་ལ་བཟོད་བྱེད་དེ། །བཟོད་པའི་མཆོག་ཅེས་དམ་པས་རབ་ཏུ་གསུངས། །བྱིས་པ་ཁྲོས་ནས་ཚིག་རྩུབ་ད་ག །སྨྲས་ན་རྒྱལ་བར་འགྱུར་སྙམ་སེམས། །གང་ཞིག་ཚིག་དག་བཟོད་བྱེད་པ། །དེ་ནི་རྟག་ཏུ་རྒྱལ་བ་ཡིན། །བདེན་པར་སྨྲ་བྱ་ཁྲོ་མི་བྱ། །སློང་ལ་ཆུང་ཡང་སྦྱིན་པར་བྱ། །རྣམ་པ་འདི་གསུམ་གནས་ཀྱིས་ནི། །ལྷ་ཡི་གནས་སུ་འགྲོ་བར་འགྱུར། །ཁྲོ་བའི་ཟིལ་གྱིས་ནོན་པའི་མིས། །རང་གི་དོན་ཀྱང་མི་རྟོགས་པས། །འཁོར་གྱི་ནང་དུ་བག་སྐྱོང་ལ། །ཁྲོ་བ་མེད་པའི་ཚིག་སྨྲོས་ཤིག །གང་ཞིག་ཁྲོས་ལ་སླར་ཁྲོ་བ། །དེ་ནི་སྡིག་པ་ཅན་འགྱུར་བས། །ཁྲོས་ལ་སླར་ནི་མ་ཁྲོ་དང་། །ཐུབ་པར་དཀའ་བའི་གཡུལ་ལས་རྒྱལ། །ཁྲོ་བ་མེད་པས་ཁྲོ་བ་ཐུབ། །ལེགས་པས་ལེགས་པ་མ་ཡིན་ཐུབ། །སྦྱིན་པ་ཡིས་ནི་འཇུངས་པ་ཐུབ། །བདེན་པས་བདེན་པ་མ་ཡིན་ཐུབ། །དུལ་ཞིང་རིགས་པས་འཚོ་བ་དང་། །ཁྲོ་བ་མེད་པ་ག་ལ་ཁྲོ། །ཡང་དག་ཤེས་པས་རྣམ་གྲོལ་བའི། །མཁས་པ་རྣམས་ལ་ཁྲོ་བ་མེད། །ཁྲོ་བ་མེད་ལ་འཚེ་མེད་ལ། །འཕགས་པའི་སྐྱེ་བོས་རྟག་བསྟེན་ཀྱང་། །སྐྱེ་བོ་སྡིག་ཅན་ཁྲོ་བ་དག །རི་བོ་བཞིན་དུ་སྒུར་བར་བྱེད། །གང་ཞིག་ཁྲོ་བ་བྱུང་བ་དང་། །ཤིང་རྟ་འཁྱམས་ལས་འཛིན་བྱེད་དེ། །འདུལ་སྦྱོང་མཁན་དུ་ངས་གསུངས་ཀྱི། །ཞགས་འདེགས་སྐྱེ་བོ་ཕལ་

"Whoever is powerful and practices forbearance / Is said to possess the supreme forbearance." / The weak person constantly cowers. / Whoever perceives that the other is angry / And calms oneself, / Protects both oneself and the other / From great fear. / Whoever perceives that the other is angry / And calms oneself, / Acts for the benefit / Of both oneself and the other. / Towards the one who acts for the benefit / Of both oneself and the other, / Ordinary people unskilled in the Dharma / May easily think, "He is a fool!" / Forbearing the words of a superior out of fear, / And forbearing the words of an equal to avoid strife— / Whoever forbears the words of an inferior, / The virtuous proclaim that to be the supreme forbearance! / When a fool gets angry and speaks harsh words, / He thinks he has won. / Whoever tolerates such words / Is the one who is truly always victorious. / Speak the truth; do not become angry; / Give, even if a little, to the beggar. / By means of these three states, / One will go to the realm of the gods. / A person overwhelmed by anger / Does not understand even their own benefit; / Therefore, maintain heedfulness among the assembly / And speak words free of anger. / Whoever responds to anger with anger / Becomes an evil person. / Do not respond to anger with anger; / Thus conquer a battle difficult to win! / Conquer anger with lack of anger; / Conquer non-excellence with excellence; / Conquer miserliness with giving; / Conquer untruth with truth. / Gentle, living righteously, / Free from anger—how could they become angry? / For the wise who are thoroughly liberated through correct knowledge, / There is no anger. / Unangered and harmless, / Though noble people constantly rely [on this], / Anger makes sinful people / Cower like a mountain. / Whoever reins in arisen anger / Like an errant chariot, / I call a charioteer; / The common folk merely hold the reins.