Basatin al-uns 68.367

68.367

همه سلامت نفس آرزو کند مردم خلاف من که بهجان می خرم بلایی را و مرا در ضمن این غرضی کلی و مصلحتی اصلی است اما با من عهدی استوار کن و بهایمان معتبر مؤکد گردان که چون خود را اسیر تو گردانم مرا در حضرت پادشاه آن شهر ببری و بهدست دیگری ندهی، صیاد هم بر آن جمله عهد و پیمان بست، طوطی خود را به صیاد سیرد و او را بهرسم تحفه بر پادشاه شهر که پیش از این وزیر بود و بهفسون و خداع بر ولی نعمت خویش کفران ورزیده بود، برد. پادشاه چون حلاوت بیان و فصاحت لسان و تقریر شیرین و سخنان رنگین طوطی را معاینه دید انگشت تحیر بهدندان گزید و ملاقات او را موهبتی عظیم و نعمتی جسیم تصور کرد و ندانست که بلای جان و خرابی خان و مان را بهدست خود در دام کشیده است و مرگ خانه برانداز را بههزار آرزو بر خویش خوانده دان الله تعالی یمهل و لائهمل» و آن نامحرم طوطی را برای حصول رضای روح افزا وسیلتی مؤکد و ذریعتی ممهد دانست و بر آن پردهنشین بیت عصمت فرستاد، روح افزا چون ان شکل مرغوب و صورت محبوب را مشاهده کرد گل شادی در حدیقهٔ‌ دل او بشکفت و بهاستماع حکایت و امثال شیرین و روان چون آب زلال از زبان شکربارش آتش اندوه که در درون سینهآ او زبانه میزد و منتفی گشت، «الیوم قرت عیون قوم و لم تکن تعرف القرار»3:

All people desire the safety of life; / unlike me, who with all my soul buy a calamity.
And underlying this, I have an overarching purpose and an essential expediency. But make a firm covenant with me and
strengthen it with binding oaths, that when I yield myself as your captive, you will convey me to the presence of the king of that city
and not deliver me into the hands of another.” The hunter struck an agreement and pact on those terms. The parrot surrendered itself to the hunter,
and as a customary gift he brought it before the king of the city—who had formerly been the vizier and by sorcery and deceit had displayed ingratitude
toward his benefactor. When the king witnessed firsthand the sweetness of expression, the eloquence of speech, the sweet delivery,
and the colorful words of the parrot, he bit the finger of astonishment with his teeth. He considered meeting it
a tremendous gift and an immense blessing, not knowing that he had enticed with his own hand into his trap the bane of his life and the ruin of his hearth and home,
and had invited upon himself with a thousand wishes a household-destroying doom. Know that “God Almighty grants respite, but does not neglect.”
That unentitled stranger regarded the parrot as a confirmed means and a prepared vehicle for gaining the favor of Rūḥ-afzā,
and sent it to that curtain-dwelling recluse of the house of chastity. When Rūḥ-afzā beheld that pleasing form
and beloved countenance, the flower of joy blossomed in the garden of her heart. From listening to the stories and
parables, sweet and flowing like limpid water from its sugar-raining tongue, the fire of sorrow that flared within her breast
was extinguished: “Today the eyes of a people have found coolness and delight, which had not known rest.”