Vicaratrayi 13.1.18
Vicāratrayī 13.1.18
- Language
- Sanskrit
13.1.18
virakto vā madbhakto vānapekṣakaḥ | saliṅgānāśramāṃstyaktvā caredavidhigocara' ityuddhavaṃ prati bhagavaduktermumukṣudaśāyāmeva yadā vidhyagocaratvaṃ kimu vaktavyaṃ jīvanmuktānām | kiṃcāptakāmānāṃ necchāsaṃbhavo'sti yena yatheṣṭācāra āpādanīyaḥ | nāpi śāstrasyecchāsti
taduddeśena vidheradarśanāt | tavecchāyāstvakiṃcitkaratvāt | nāpi
jñānājñānadaśayoḥ prakṛtivikṛtibhāvo'sti yenājñānadaśāyāṃ vihitāni karmāṇi jñānadaśāyāmatidiśyeran | akarmatvājjñānadaśāyāḥ
nāpyajñānenābhimatāni varṇāśramādīni jñāne'pyabhimatya tathaivācaritavyamiti niyamo'sti| nāpi lokanindānivṛttyarthamiti vaktuṃ śakyaṃ
anātmajñalokānāṃ mūrkheṣu gaṇanāt | 'avidyāyāmantare vartamānāḥ
svayaṃ dhīrāḥ paṇḍitaṃmanyamānāḥ | jaṅghanyamānāḥ pariyanti mūḍhā
andhenaiva nīyamānā yathāndhā' itiśrutestannindāyā aprayojakatvāt | ātmajñeṣu tu nindāstutyorasaṃbhavāt | kiṃca saṃsāraduḥkhasaṃtrastasyākhaṇḍaniratiśayasukhalābhe tatrākhaṇḍaviśrāntirevārthikī na
sadācāro nācaro vā tamākramituṃ śaktaḥ | kadācidviśrāntipratibandhe punaḥ punaḥ praṇavārthavicāreṇa viśvamithyātvaṃ niścityaikātmaviśrāntiḥ saṃpādanīyā ityapi vaktumaśakyam | yathāha vasiṣṭhaḥ'cidvyomaikāntaniṣṭhatvātprayatnena vinā sukham | na vetti śuddhabodhātmā
yaḥ sa viśrānta ucyate | sarva eva parikṣīṇāḥ saṃdehā yasya
kṣitadhiṣaṇā śikṣitadhiṣaṇayā bādhyate śikṣāphalasya vaktavyatvāt
nahi pūrvabuddhiparāvṛttimapahāyānyatphalaṃ śikṣitabuddheḥ sadūham
Linked texts (1)
- Jīvanmuktiviveka — Mādhava, Sanskrit