A Cluster of Nyāya Flowers 1.16.7
Nyāyamañjarīgranthibhaṅga 1.16.7
- Language
- Sanskrit
1.16.7
ārṣaṃ dharmopadeśañca vedaśāstrāvirodhinā | yastarkeṇānusandhatte sa dharmaṃ veda netaraḥ || ityatastadadhīnatvād dharmavibodhasyāśrayaḥ sarvadharmāṃṇāmityuktam | ayathārthaḥ pramāṇoddeśa iti | 'na catuṣṭvamaitihyārthāpattisambhavābhāvaprāmāṇyāt' ityasya vibhāgākṣepasūtrasyāvataraṇikāyām 'ayathārthaḥ pramāṇoddeśaḥ' iti bhāṣyakṛd vibhāgamuddeśaśabdena vyājahāra | bodhābodhasvabhāvati | viśeṣaṇajñānāderbodhasvabhāvasya tatrānupraveśād bodhābodhasvabhāvetyuktam | catasṛṣu vidhāsviti | tattvaṃ parisamāpyate, arthaḥ parisamāpto bhavati; nādhikāpekṣopayujyata ityarthaḥ | sannipatya janakatvamiti | anyakārakavyāpārāmyavadhīyamānavyāpāratvaṃ sannipatya 25 janakatvam | phalotpādāvinābhāvisvabhāvo yāvanna bhavati, tāvat kathamavaśyatayā kāryajanako bhavet, tādrūpyaṃ ca sāmagrīto nānyasyeti | nanu mukhyayoḥ pramātṛprameyayoriti | tatkālaṃ pramāmakurvannapi yogyatayā yaḥ pramāteti bhaṇyate sa gauṇaḥ, yastu tatkālameva pramājanmani vyāpriyate sa mukhyaḥ | evaṃ prameyamapi | kārakakalāpaniṣpādyadravyāntarābhāve'pīti | vijātīyānāṃ dravyārambhakatvādarśanāditi bhāvaḥ |
Linked texts (1)
- Nyāyamañjarī — Jayanta Bhaṭṭa, Sanskrit