Pramāṇa · Search · About · API

A Cluster of Nyāya Flowers 1.4.173

Nyāyamañjarī 1.4.173

Language
Sanskrit

1.4.173

tadidamanupapannam—anvayavyatirekayoḥ grahītumaśakyatvāt . tau hi svātmani vā grahītuṃ śakyete ? vyaktayantare vā ? vyaktyantare'pi, sarvatra ? kvacideva vā vyaktiviśeṣe ? sarvathā saṃkaṭo'yaṃ panthāḥ . vyādhīnāṃ, tannidānānāṃ, tadupacayāpacayānāṃ tadupaśamopāyānāṃ, auṣadhānāṃ, tatsaṃyogaviyogaviśeṣāṇāṃ, tatparimāṇānāṃ, tadrasavīryavipākānāṃ, deśakālapuruṣadaśābhedena śaktibhedasya ekena janmanā grahītumaśakyatvāt . janmāntarānubhūtānāṃ ca bhāvānāṃ asmaraṇāt .. jano'nantastāvannirabadhiriha vyādhinivahaḥ na saṃkhyātuṃ śakyā bahuguṇarasadravyagatayaḥ . vicitrāḥ saṃyogāḥ pariṇatirapūrveti ca kutaḥ cikitsāyāḥ pāraṃ tarati yugalakṣairapi naraḥ .. 56 .. yadeva dravyamekasya dhātorbhavati śāntaye . yogāntarāttadevāsya punaḥ kopāya kalpate .. 57 .. yā dravyaśaktirekatra puṃsi nāsau narāntare . harītakyāpi nodbhūtavātakuṣṭhe virecyate .. 58 .. śaradyudriktapittasya jvarāya dadhi kalpate . tadeva bhuktaṃ varṣāsu jvaraṃ hanti daśāntare .. 59 .. na copalakṣaṇaṃ kiñcit asti tacchaktivedane . yenaikatra gṛhītā'sau sarvatrāvagatā bhavet .. 60 .. yo vā jñātuṃ prabhavati puruṣaḥ tatsāmarthyaṃ niravadhiviṣayam . syāt sarvajñaḥ sa iti na vimatiḥ tasmin kāryā svavacanakathite ..