Pramāṇa · Search · About · API

A Cluster of Nyāya Flowers 2.1.139

Nyāyamañjarī 2.1.139

Language
Sanskrit

2.1.139

nanu ! arthitāvat darśanamapi kāraṇameva . arthino'pyapaśyatastatra pravṛttyabhāvāt . apohapakṣe ca pravṛttasya vastuprāptiḥ kathamiti vaktavyam —ucyate—pravṛttistāvat dṛśyavikalpyayoḥ ekīkaraṇanibandhanā pra-saṃ. 69 . dṛśyadarśanānantaramutpanne vikalpe vikalpatayā na pratipadyate pramātā . darśanānantaryavipralabdhastu dṛśyameva gṛhītaṃ manyate . tadabhimānena ca pravartate . idaṃ tadekīkaraṇamāhuḥ, dṛśyavikalyayorbhedena vastuno dṛśyāt vikalpo yanna gṛhyate; na punaḥ bhinnayorabhedādhyavasāya ekīkaraṇa miṣyate . dṛśyādvibhinnasya vikalpyasya śukteriva rajatasya nirdeṣṭumaśakyatvāt . abhedādhyavasāye copāyābhāvāt . nābhedādhyavasāye darśanamupāyaḥ, vikalpāviṣayatvāt . na vikalpaḥ, dṛśyaviṣayatvāt . tasmāt bhedānadhyavasāyādeva pravṛttiḥ ..