Bhaktimartanda p56.5

p56.5

ṛte'rthaṃ yatpratīyeteti catuḥślokīvākye siddhā yā viṣayatā tadviśiṣṭatvāt tatprapañcasya prāpañcikasthūlatvāṇutvādīnāṃ viṣayatāyuktānāṃ brahmaṇyabhāvo yukta eveti bodhyam | na ca dharmavattvena dvaitāpattiḥ | prakāśāśrayanyāyena dharmābhedāt | kiñca vyaktiḥ śabdārthaḥ, jātestūpalakṣitatvamiti matam | teṣāṃ viśiṣṭāyāḥ śakteḥ kalpane śakyadvayāpekṣayā gauravam | kevalāyāṃ tatkalpane tāsāmatītānāgatavarttamānānāmanantatvena śakyatvajñānāsambhavāt | śuklāyāṃ vyaktau vyutpannasya gośabdasya kṛṣṇāyāṃ prayoge vyabhicāraḥ | tasmādviśiṣṭā vyaktiḥ śabdārtha iti matam | tasmin yatra viśeṣye nirviśeṣatvādikaṃ tasya tadavācyatvāyogāduktasya dūṣaṇasya dvitīyamate'pi sambhavāt | prathame tu pakṣe ghaṭādivyakterapi ghaṭādiśabdāvācyatvena brahmaṇassattāviśeṣārtha jātivācibhiḥ sattādiśabdairmañcaśabdena puruṣa iva brahma jaisādhāraṇavyaktisambandhitayaiva lakṣitamiti vaktavyatvena mukhyārthābhāvādi doṣatādavasthyāt | satyaṃ jñānamityādau brahma satyatvadharmāśrayatayaiva lakṣyate | ghaṭādivat sakhaṇḍārthatvāt | kiñca, nirguṇasvaprakāśāderabrahmatve prāpte yadyabrahmattayeṣṭaṃ tattad brahmeti sādhu samarthitaṃ brahmaṇo vācyatvam | nanvavācyādiśabdāḥ samastarūpāḥ, lakṣyādiśabdāstu yaugikāḥ | ubhayeṣāmapi vākyatulyatvānna vācakateticenna | prasthānaratnākare vākyaśakternipuṇataramupapādanāt | samāse padārthasaṃsargasya, yaugike prakṛtipratyayārthasaṃsargasya cānabhidheyatve'pi padārthasya pratyayārthasya ca vācyatvena tadarthasya brahmaṇo vācyatvāparihārācca |