Pramāṇa · Search · About · API

Dvadasharanayacakra 1.93

Nyāyāgamānusāriṇī 1.93

Language
Sanskrit

1.93

atha vā sarvaṃ na bhavatītyādi sa eva laukika āśaṅkate . atha mataṃ bhavataḥ sāṅkhyasya--sarvaṃ na bhavati śarīrakleśasukhārthānarthaprāptyādi . kutaḥ ? anabhivyaktatvāt . añjū vyaktimrakṣaṇagatiṣu pā॰ dhā॰ 1459, mrakṣitamabhivyaktaṃ sphuṭīkṛtam, anabhivyaktamasphuṭam, anabhivyaktatvād deśādeḥ kāraṇasya sarvaṃ na bhavati . ko dṛṣṭāntaḥ ? pradhānasāmyāvasthānavat . yathā pradhānaṃ sattvarajastamastriguṇatvasāmyāvasthāne'nabhivyaktatvāt sarvakāraṇamapi sat sarvān bhāvānna prakaroti ghaṭapaṭādīn, atha ca prakaraṇāt prakṛtiḥ pradhīyante bhāvāstata iti pradhānam ityādibhirnāmabhirucyate, tasya cānabhivyaktatvaṃ tatsāmyāvasthānānma mayūrāṇḍakarasagatagrīvādivadvā . nanu ca deśādeḥ sarvatvāt sarvātmakatvād vaiṣamyāvasthaiva iti laukikaprakṛtitvameva prakṛteḥ, sarvātmakatvāt, deśādivat . anabhivyaktisāmyāvasthāne cāyukte, aprayojanatvāt, nirvṛttānirvṛttārthakriyaudāsīnyavat . prakṛtikāraṇatyāgena kāraṇāntarasya vā tathāpraṇeturāpattiḥ . nyethāḥ tathā hi deśādikāraṇaṃdeśādi kāraṇaṃ sāmyāvasthānādanabhivyaktaṃ pradhānavat sarvaṃ kāryaṃ na kurute . lokaprasiddhamapyatrodāharaṇam --mayūrāṇḍakarasagatagrīvādivat . yathā mayūrāṇḍakarasāvasthāyāmeva mecakavarṇagrīvādyavayavānabhivyaktiḥ tatsāmyāvasthānāt, ataḥ sarvaṃ na bhavati mayūrāṇḍakarasāvasthāyāmiva tadgrīvādīti .

Linked texts (1)