Dvadasharanayacakra 2.42
Nyāyāgamānusāriṇī 2.42
- Language
- Sanskrit
2.42
āha --nātrāpi dānādyarthatvādvaiṣamyam . kiṃ kāraṇam ? atrāpi hu dānādanayoḥ pā॰ dhā॰ 1083 iti dānādyarthatvāddhavanādīnāṃ jñātatvam, ato'gnihotrasyāpi jñātadānādyaṅgakriyatvāt sāmyameva sevādibhiḥ . kiñcānyat --uttarakriyāmātratvācca, yathā sevāyā uttarakriyāmātratvamupasthānādīnāmevamagnihotrasyāgniṣṭomādītikartavyatānāmiti . etadapi na, lokaviditadānādyarthānubaddhetikartavyatāmātrārthatāpatteḥ . evamapi lokaviditairdānādyarthairanubaddhāyā itikartavyatāyā yo'rthastanmātrārthatvamāpanna- gṛhyamāṇe' ityādyuktadarśanavat . naiva sā tathābhūtārthā havanakriyā, tadābhatvāt . pradhānādivādasādhutā ca, prasiddhiviparītatattvasthitārthatvāt, vedavādavat . vedavādāsādhutā vā tadvat . atha agnihotram ityasyāpūrvaviśeṣābhidhānārthataiva kalpyeta tathā sati apūrvābhidhāne ko'rthaḥ kṛtaḥ syāt ? yaḥ svargakāmaḥ sa havanena svargaṃ bhāvayedityayamarthaḥ magnihotrasya . loke hyanugrahārthaṃ svasyātisargo dānam, saṅgatya prītyā dānamasmiṃstat sampradānam, tasmai dānaṃ yatra svaparānugraho vidyate tādṛśastyāgo dānam, na tu yatra kvacana mūtrapurīṣādivisargavad dravyavisargo bhasmani vā sarpiḥprakṣepavat . tasmāt svaparopakārakameva agnau sarpirādivisarjanaṃ sarvaṃ syāt, na caitadiṣṭaṃ dṛṣṭaṃ vā . kiṃ kāraṇam ? agnisampradānavirodhāt, tasyāgnerdahanātmakasya sarvadravyāṇāṃ vināśakasya sampradānatvavirodhāt, chinnapāṇermatsyābhayadānavat muṣitasya vā caurābhayapradānadānavat, agnaye iti sampradānaviśeṣokterlokayajñatulyatvāllaukika eva gṛhyamāṇe'rthe idamevaṃ naivaṃ ceti vicāro'rthavānna bhavati, yadi bhaveccatuṣpāttve satyutplutya gamanāllomaśo hariṇavad maṇḍūkastata eva nirlomā hariṇo maṇḍūkavat syāditi prasiddhiviparītaṃ sidhyellokāpramāṇīkaraṇe iti tat prasaktamihāpītyata āha --na tu laukika eva gṛhyamāṇe ityādyuktadarśanavaditi .
Linked texts (1)
- Dvādaśāranayacakra — Mallavādin, Sanskrit