Pramāṇa · Search · About · API

Dvadasharanayacakra 4.27

Nyāyāgamānusāriṇī 4.27

Language
Sanskrit

4.27

kasmāt pṛthivyeva na bhūto vrīhiḥ, pṛthivyeva udakameva vāyureva vā ākāśameva vā, tatprayuktatvāt ādikaratvādādityodayāditvavat ? iti . atrocyate --ko vā bravīti--pṛthivī na bhūta udakādiśca vrīhiriti tatprayuktatvāt vrīhyādi vā pṛthivyādi na bhūtamiti tatprayuktatvāt ? vrīhirapi pṛthivyabvāyvākāśādi bhavati, pṛthivyudakavāyvākāśādyapi ca vrīhimāṣāmrajambvādi bhavati, tatkṛtāhāro'pi pṛthivyādi vrīhyādi; pṛthivyādyapi tatkṛtāhāraḥ, tatkṛtāhāraśarīrendriyabuddhyādi tatkṛtamanuṣyatiryaṅnārakadevādi ca, tatkṛtāhāravrīhipṛthivyādi ca tatkṛtāhāraśarīrendriyabuddhimanuṣyādi sarvaṃ parasparataḥ sarvātmakaṃ bhavati, tatprayuktatvāt tathābhivyaktestadādikaratvādityādihetubhiḥ . kiyadvodāhriyate ? nyāyasyāsya vyāpitvāt sarvaṃ tadudāharaṇameva . diṅmātrapradarśanārthaṃ tadvyāpitvapradarśanārthaṃ cāha --itaścetaśceti, yadi vrīhito vrīherādikaratvam atha pṛthivyāditaḥ pṛthivyāderādikaratvamiti tānyevodāharaṇāni . evaṃ tatkṛtāhāraśarīrendriyādiṣvapi draṣṭavyam, sarvasyaikaikasya sarvātmakatvāt . tata āha --tadātmakatvāt tadavyatiriktatvāt tat tadeveti tasya tasya prakārasya hetutvaṃ dṛṣṭāntatvaṃ ceti .

Linked texts (1)