Dvadasharanayacakra 4.30
Nyāyāgamānusāriṇī 4.30
- Language
- Sanskrit
4.30
itaśca anyonyakāritādikaratvāt karmakarmiṇoḥ sarvasarvātmakateti . kāraṇamāha --acetanajñānāvaraṇetyādi, acetanāni jñānadarśanāvaraṇavedyamohāyurnāmagotrāntarāyākhyāni saprabhedāni karmāṇi pudgalātmakānyatyudīrṇānyapyātmano'kṣarānantatamabhāgamupayogasvābhāvyād nāvṛṇvanti, śeṣaṃ keṣāñcidāvṛṇvanti ekendriyanigodasūkṣmāparyāptakādīnām, karmaṇāṃ kṣayopaśamavaicitryāt . athaivaṃ neṣyate tato naivātmā badhyeta karmaṇā tatphalabhūtaiśca tanvādibhirna yujyeta vikarmatvād muktavat . prakṛtīśvarādisṛṣṭivaśādeva na badhyeta na yujyeta ca tanvādibhiḥ, amūrtatvāt, ākāśavat . savvajīvāṇaṃ pi ya ṇaṃ akkharassa aṇaṃtatamo bhāgo ṇiccugghāḍita+o . taṃ pi jadi āvarijjejja teṇa jīvo ajīvataṃ pāve . suṭṭhu vi mehasamuda+e ho+i pabhā caṃdasūrāṇaṃ .. nandīsū॰ 42 tathāṃ svalpaṃ rajo hi kaluṣaṃ ca nabhaḥ karoti rāhurgṛṇoti śaśinaṃ balavāṃśca somaḥ . paṅko vināśayati vāriguṇaprakṛṣṭiṃ doṣā muhūrtarabhasā balavān svabhāvaḥ .. tasmāt karmakarmiṇoranyonyādikaratvam . kevalinastu vigatasarvāvaraṇavighnamohatvād yadyapyupayogāvaraṇābhāvāt tathāvidhopayogagatirasiddhā tathāpi vedyāyurnāmagotrakarmacatuṣkatatprayuktatvādihetusadbhāvādanyonyādikaratvaṃ siddham . siddhānāṃ tu karmanirmuktāvyābādhapāriṇāmikaparamasukhakṣāyikasamyakatvajñānadarśanavīryalabdhyādīnāṃ cādikaratvam . nanvātmapudgalaikyāpattivacanādeva vā bhedapratīteḥ svavacanavirodha iti . etanna, kasmāt, pālanapūraṇapuruṣatvāt, pṛpālanapūraṇayoḥ pā॰ dhā॰ 1086, pālayati sukhaduḥkhādivipākāṃstāṃstān pudgalānātmabhāveneti pālyate taistathāvidhopayogagatyeti vā puruṣaḥ, pūrayati tāṃstaiḥ pūryata iti vā puruṣaḥ . pumāṃsaṃ gilati puṃsā vā gilyata iti pudgalaḥ, pūraṇād galanād vā pudgala iti niruktibhede'pyarthaikyāt puruṣapudgalaśabdayorindraśakravadekārthatvādadoṣaḥ .
Linked texts (1)
- Dvādaśāranayacakra — Mallavādin, Sanskrit