Dvadasharanayacakra 4.5

4.5

kiñcānyat, kartṛtvāt prāṇinām iti vartate . mā bhūvannakṛtābhyāgamakṛtapraṇāśakartrantaraphalasaṅkrāntyādayo doṣā iti sadasadācārāḥ prāṇina eva kartāro bhoktāraścābhyupagantavyāḥ, anyathā hitāhitaprāptiparihārārthānāṃ śāstrāṇāmānarthakyaprasaṅgāt . tataḥ kartureva bhavitṛtvābhyupagamāt . kaḥ kartā ? yaḥ svatantraḥ . yaḥ svatantro bhavitā'pi sa eva . syānmatam--nanvīśvaraḥ prayoktṛtvāt kartetyuktam, netyucyate, tasyaiva bhavituśca prayojanāt, sarvaḥ prāṇī pratyekaṃ bhavitā prayojayati ātmanā ātmānaṃ svakṛtakarmavipākātmakarāgadveṣabhayagauravādidharmacoditaḥ . yathoktam— prayatna evāparajanmajo'yaṃ sūryādayaḥ śrāddhajanapravādāḥ . utpaśyatāmeva hi daivasiddhimutsāhinaṃ śrīrbhajate manuṣyam .. iti . tasmāt tanvādipradhānāṇvādiṣu satsvapi pravartyeṣu teṣāmeva karmasādbhūtānāṃ prāṇināṃ bhavitṛtvāt tattadāpatteḥ sarvaprāṇināṃ svātantryāt karmavaśapreritakāryakāraṇabhāvena satatabhavanāt tathāpravartakasyaikaikasya sarvātmakatvāt sarveśvaratā iti sādhūktam .