Dvadasharanayacakra 4.77
Nyāyāgamānusāriṇī 4.77
- Language
- Sanskrit
4.77
sa ca śabdārtho'nādyanuprabandhasāmarthyopahitānupravṛttitvād nityaḥ . atrotpādavināśaśabdāvapi tatsthitarūpāveva nāsadudbhavātyantavināśarūpāviti, tadvyācaṣṭe --ūrdhvapadanamityādi gatārtham, yathāsaṅkhyamāvirbhāvatirobhāvasvarūpayorapi bhāvābhidhāyitvādavasthita evārtha utpadyate vinaśyatīti cocyate tathā vākyārtho'pi ca pṛthak sarvaṃ padam, sarvasarvātmakatvāt . nibandhanamapyasya ārṣam--je ekaṇāme se bahuṇāme ācārāṅgasū॰ 1 . 3 . 4 iti . tathā pariṇamamānaḥ . anityaghaṭādiśabdā apīti, anityaḥ pradhvastaḥ ityādayo ghaṭaḥ paṭaḥ ityādayaśca śabdāḥ pṛthivyādilakṣaṇā api nātyantamutpannamabhūtaṃ vārthaṃ bruvate, kiṃ tarhi ? svatattvabījaṃ dravyamevāvicchinnamāhuḥ, svatattvaṃ yadabhūtvā bhavati bhūtvā ca na bhavati tadanityam, samānakartṛkayoḥ pūrvakāle ktvāpratyayavidhānāt . sa eva tu dṛśyādṛśyapariṇāmābhyāṃ bhavati na bhavatīti svatattvasya anityatvasya bījaṃ dravyamevārthaḥ . ghaṭādi tāvattadanityatvam, tasya bījamavasthitaṃ dravyaṃ sāmānyameva aṅkurādervrīhivat . tadevāvicchinnaṃ mahāpṛthivīvadanutpādavyayayogi avṛddham avicāli kūṭasthaṃ dhruvaṃ nānyaditi padārthaḥ .
Linked texts (1)
- Dvādaśāranayacakra — Mallavādin, Sanskrit