Pramāṇa · Search · About · API

Dvadasharanayacakra 7.81

Nyāyāgamānusāriṇī 7.81

Language
Sanskrit

7.81

tat pareṇaivābhivācayati praśnapūrvakam --tatra hi satkāryapakṣe kriyā kiṃ virudhyate kena hetunā ? sāṅkhyo yadasāvekāntenetyādi yāvat kṛtavaditi . dravyārthato hi mṛtpiṇḍe ghaṭo'sti na paryāyataḥ . sāṅkhyastu sanneva ghaṭaḥ kāryatvaparyāyanirapekṣa ityāha tatastasya kriyā karaṇaṃ niṣpannasya sarvathā vidyamānasya na yujyate kartavyābhāvāt kṛtavat niṣpannaghaṭavadityevaṃ tasya satkāryavādinaḥ kriyā'bhāvadoṣo bhavati, na punarākāṅkṣitakartavyaparyāyadravyārthavādinaḥ syādvādinaḥ syāt sanneva mṛtpiṇḍe ghaṭaḥ kenaciddharmeṇāsannapi iti vadataḥ parihṛtapūrvoktasatkāryaikāntavādadoṣatvāt . yadi tvasau sāṅkhyo'pi syādādinā kartavyatvamapi vidadhīta syādvādivat kathaṃcit kutaścit ityādinānekāntavācinā viśeṣaṇena viśeṣya sadeva kāryam iti tataḥ ka enamevaṃ brūyāt ? ko vādī susamīkṣitavākyaguṇadoṣo'pi kriyā'bhāvadoṣaste prāptaḥ kartavyatvābhāvāt kṛtavat iti vaktuṃ śaknuyāt parihṛtapūrvadoṣaṃ vādinaṃ sāṅkhyamanyaṃ vābhyupetānekāntavādamiti .

Linked texts (1)