Kalpah 2.4.4.3
Kalpaḥ 2.4.4.3
- Language
- Sanskrit
2.4.4.3
sāvitreṇa nidāne ādatte tūṣṇīṃ dogdhrīṃ methīm 1 abhidhānīmādāyeḍā ehīti trirahanyahanyupām̐ śvāhvayati 2 pūrvayā dvārā niḥsṛtyā sāviti triruccairyaste stana ityāhvayati 3 uttarataḥ pṛṣṭhyādeśasya methīṃ nihatya tasyāṃ nibadhnāti 4 adityā uṣṇīṣamasītyabhinidadhānaḥ 5 pūṣā tvetyupasarjane 6 bāyurasī-tyāvrajataḥ 7 gharmāya tvetyuccham̐ ṣaṇe 8 adityā rāsnāsīti nidīyamāne 9 bṛhaspatiṣṭvopasīdatvityupasīdati 10 dānavaḥ stha peravaḥ stheti stanānsaṃmṛśati 11 aśvibhyāmiti dohane 12 etasminkāle pratiprasthātā tūṣṇīṃ dogdhrīmajāṃ pinvati 13 uttiṣṭheti śrutvopa mehītyāvrajataḥ 14 ā gharme siñcasveti śrutvā madhu havirasīti dogdhryā mahāvīra ānayati 15 etena dharmeṇa vyatyāsaṃ triradhvaryustriḥ pratiprasthātā 16 tūṣṇīṃ pratiprasthātādhvaryupātre sarvamānīya śeṣamādhāya gāyatro'sīti parigrāhāvādatte .. jāgato'sītyupayāmam 17 dyāvāpṛthivībhyāṃ tvā parigṛhṇāmīti parigṛhyāntarikṣeṇopayachāmītyupayāme niyachati 18 devānāmiti dhārayamāṇo japati 19 divispṛgiti yathālokaṃ niyachati 20 tejo'sīti saptadaśa preṅkhaṇe 21 divi dhā ityupotthāya devam̐ savitāramityabhipravrajya nāke suparṇamiti śrutvā viśvā āśā iti dakṣiṇātikrāmati 22 viśvāndevānayāḍiheti yajamānam̐ vācayati 23 sthānaṃ gatvāśrāvayati 24 pratyāśrute gharmasya yajeti preṣyati 25 aśvinā gharmamiti nigadya vaṣaṭkṛte na sarvaṃ juhoti .. svāhendrā ya vaṣaḍityanuvaṣaṭkṛte 26 etasminkāle pratiprasthātāhaḥ ketuneti rauhiṇau juhoti purastādanyam̐ vaṣaṭkārasya purastādanyamanuvaṣaṭkārasya 27 svāhākṛtasya gharmasyeti yaja-mānam̐ vācayati 28 iṣa pratiprasthātā dogdhryā mahāvīra ānayati 29 tviṣe tvā dyumnāya tvendri yāya tvā bhūtyai tvā svāheti pratidiśam̐ sarvato vyuttārayati 30 gharmo'sītyupayāme śeṣamānīyāmuṣmai tveti mahāvīraṃ khare sādayati . yaṃ dviṣyāttasya nāma gṛhṇīyāttūṣṇīmanabhicaran 31 upayāme-'ñjansamidha ādadhāti pūṣṇa iti pañcabhiḥ 32 ṣaṣṭhīmupayāme 'nuduptayoḥ parigrā-hayormahāvīre'ktām̐ rudrā ya rudra hotre svāhetyuttarapūrvasyāṃ diśi pravidhyāya upaspṛśyānaktāmādāyāpīparo māhna iti samidhamādadhāti 33 hutam̐ haviriti prātaragnihotradharmeṇa juhoti 34 aśyāma te deva gharmeti samupahūya bhakṣaya-ntyṛtvijo yajamānaśca . prāṇabhakṣeṇādīkṣitā bhakṣayanti 35 upayāma-madhinirṇejanīye prakṣālya ninayanaprabhṛti siddhamā bhakṣaṇāt 36 āyurdā iti rukmavatībhirantarvedi mārjayante 37 parigrāhābhyāṃ mahāvīramādāya sam̐ sādyamā-nāyānubrūhītyanuvācayati 38 aparamaparaṃ pūrvaṃpūrva m̐! vottaramuttaram̐ vā tasyāṃ ca parigharmyāṇi . svāhā tvā sūryasya raśmibhya iti darbhaiḥ prachādya kṛṣṇājinena ca dīkṣitasaṃcareṇātihṛtya dakṣiṇata āhavanīyāsyāsandīmupakṛṣya namo vāca ityoṣadhipāṇayo'dhinirṇejanīye mārjayante 39 iḍāyāspadamasīti prādeśaiḥ pratyaksavyairloṣṭānyupāsyanti 40 apa upaspṛśya pṛthivī śāntirityabhyu-kṣyodvayaṃ tamasasparītyādityamavekṣate 41 mitrasyeti prekṣamāṇasamīkṣaṇe 42 brahmaṇa upastaraṇamasīti mārjanānyavasṛjya vāmadevyaṃ japitvā pañcaindrī ṃ! japitvā svasti na indro vṛddhaśravā āpo hi ṣṭheti śāntikarmaṇa āntādanuvākasya 43 etena dharmeṇāparāhṇiko vyākhyāto'nyayoḥ kapālayo rauhiṇayoḥ 44 rātririti rauhiṇastomaḥ 45 apīparo mā rātr! yā iti samidhamādadhāti 46 hutam̐ haviriti sāyamagnihotradharmeṇa juhoti 47 svāhā tvā nakṣatrebhya iti prachādya śaṃ no vāta ityabhyastamite homaḥ 48 etena dharmeṇa triruvarutko vyākhyāto . 'hanya-hanyekaiko mahāvīro bhavati 49 etena dharmeṇa ṣaḍupasatko vyākhyāto . dvyahaṃdvyahamekaiko mahāvīro bhavati 50 etena dharmeṇa dvādaśopasatko vyākhyātaścaturahaṃcaturahamekaiko mahāvīro bhavati mahāvīro bhavati 51 4.1.3