Viyahapannatti v6.p71

v6.p71

bhagavatī aṅgasūtraṃ (2) 12/-/4/540 yāṇāmasampūrṇatvāt manovṛtteścābhāvād atasteṣvapi manaḥ pudgalaparāvarttā na santi | 'vaipoggalapariyaṭṭā evaṃ ceva'tti taijasādiparivarttavatsarvanārakādijīvapadeṣu vācyāḥ, navaramekendriyeṣu vacanābhāvānna santīti vācyāḥ | 'neraiyāṇa' mityādinā pṛthakatvadaṇḍakānāha, 'jāva vemāṇiyāṇa' mityādinā paryantima- daṇḍako darśitaḥ |
athaudārikādipudgalaparāvarttānāṃ svarūpamupadarśayitumāha-
mū. (540) se keṇaṭṭeṇaṃ bhaṃte ! evaṃ vuccai - orāliyapoggalapariyaṭṭā o0 ?, goyamā ! jaṇaṃ jīveṇaṃ orāliyasarīre vaṭṭamāṇeṇaṃ orāliyasarīrapayogāiṃ davvāiṃ orāliyasarīrattāe gahiyāī baddhā puṭṭhāī kaḍāiṃ paṭṭaviyāiṃ niviṭṭhāī abhiniviṭṭhāiṃ abhisamnāgayāiṃ pariyāiyāī pariṇāmiyāiṃ niñjinnāiṃ nisiriyāiṃ nisiṭṭhāiṃ bhavaṃti se teṇaṭṭeṇaṃ goyamā ! evaṃ vucai orāliyapoggalapariyaṭṭe orā0 2, evaṃ veuvviyapoggalapariyaṭṭevi |
68
navaraṃ veuvviyasarīre vaṭṭamāṇeṇaṃ veuvviyasarīrappayogāiṃ sesaṃ taṃ caiva savvaṃ evaṃ jāva āṇāpāṇupoggalapariyaṭṭe, navaraṃ āṇāpāṇupayogāiṃ savvadavvāiṃ āṇāpāṇattāe sesaṃ taṃ caiva | orāliyapoggalapariyaṭṭeṇaṃ bhaṃte ! kevaikālassa nivvattijjai ?, goyamā ! anaṃtāhiṃ ussappiṇiosappiṇīhiṃ evatikālassa nivvattijjai, evaṃ veuvviyapoggalapariyaṭṭevi, evaṃ jāva āṇāpāṇupoggalapariyaṭṭevi |
eyassa ṇaṃ bhaṃte ! orāliyapoggalapariyaṭṭanivvattaṇākālassa veucciyapoggalā jāva āṇupāṇupoggalapariyaṭṭanivvattaṇākālassa kayare kayarehiṃto jāva visesāhiyā vā ?, goyamā ! savvatthove kammagapoggalapariyaṭṭanivvattaṇākāle teyāpoggalapariyaṭṭanivvattaṇākāle anaṃtaguṇe orāliyapoggala pariyaṭṭe anaṃtaguṇe āṇāpāṇupoggala0 anaṃtaguṇemaṇapoggala0 anaṃtaguṇe vaipo0 anaṃtaguṇe veuvviyapo0 pariyaṭṭanivvattaṇākāle anaṃtaguṇe ||
vṛ. 'sekeṇaṭṭeṇa' mityādi, 'gahiyāī' ti svīkṛtāni 'baddhāī' ti jīvapradeśairātmīkaraṇāt, kutaḥ ? ityāha- 'puṭṭhāī' ti yataḥ pūrvaṃ spṛṣṭāni tanau reṇuvat athavā 'puṣṭāni' poṣitānyaparāparagrahaṇataḥ 'kaḍāī' ti pūrvapariṇāmāpekṣayā pariṇāmāntareṇa kṛtāni 'paṭṭhaviyāī' ti prasthāpitāni - sthirīkṛtāni jīvena ‘nivaṭṭhāīṃ’ti yataḥ sthāpitāni tato niviṣṭāni jīvena svayam 'abhiniviṭṭhāī' ti abhiabhividhinā niviṣṭāni sarvāṇyapi jīve lagnānītyarthaḥ 'abhisamannāgatyāiṃ 'ti abhividhinā sarvāṇītyarthaḥ samanvāgatāni - samprāptāni jīvena rasānubhūtiṃ samāśritya 'pariyāiyāī' ti paryāptāni-jīvena sarvāvayavairāttāni tadrasādānadvāreṇa 'pariṇāmiyāī' ti rasānubhūtita eva pariṇāmāntaramāpāditāni 'nijiṇṇāī' ti kṣīṇarasīkṛtāni 'nisiriyāī' ti jīvapradeśebhyo nisṛtāni, kathaṃ ? – 'nisiṭṭhāī' ti jīvena nisṛṣṭāni svapradeśebhyastyājitāni, ihādyāni catvāri padānyaudārikapudgalānāṃ grahaṇaviṣayāṇi taduttarāṇi tu pañca sthitiviṣayāṇi taduttarāṇi tu catvāri vigamaviṣayāṇīti |
atha pudgalaparāvarttānāṃ nirvartanakālaṃ tadalpabahutvaṃ ca darśayannāha - 'orāliye 'tyādi, 'kevaikālassa’tti kiyatā kālena nirvartyate ?, 'anaṃtāhiṃ ussappiṇiosappiṇīhiṃ' ti ekasya jīvasya grāhakatvāt pudgalānāṃ cānantatvāt pūrvagṛhītānāṃ ca grahaṇasyāgaṇyamānatvādanantā