Biha Kappa v20.p94
Bṛhatkalpavṛtti v20.p94
- Language
- Sanskrit
v20.p94
pauradava vaḍagādī, garahā yasaaṃtaraṃ ekko | vṛ-pracchannasya kaṭaka-cilimilikayoścābhāvenihnaveṣu tiṣṭhanti, tadabhāve boṭikeṣu, tadaprāptī bhikṣukeṣu | eteṣvapi pūrvamaśaucavādiṣu, tataḥ śaucavādiṣu |śaucavādiṣuca sthitā ācamanādiṣu kriyāsupracuradraveṇa kāryaṃ kurvanti, vaḍḍakam-kamaḍhakaṃ tatra bhuñjate, ādiśabdād apareṇāpi yena te śaucavādino jugupsāṃ na kurvanti tasya parigrahaḥ | evaṃ pravacasya garhā parihatā bhavati | sāntaraṃ copaviṣṭā bhuñjate | “ego" tti ekaḥ kṣullakādi kamaḍhakānāṃ kalpaṃ karoti ||
atha “patteya samaṇa dikkhiya" ti padaṃ vyākhyāti[bhā.4819] pāsaṃḍīpurisāṇaṃ, pāsaṃḍitthīṇa vā vipattege|
pāsaṃḍitthi-pumāṇaṃ, va ekkato hotimā jayaṇā || vṛ-pāṣaṇḍipuruṣāṇāṃpāṣaṇḍistrīṇāṃvāpratyekaṃ sthitānāṃpāṣaṇḍistrī-puruṣāṇāmekataḥ sthitānāṃ vā iyaṃ yatanā bhavati || [bhā.4820] jejaha asoyavādī, sādhammī vā vi jattha tahi vāso|
nihuyā ya juddhakāle, na buggaho neva sajjhāo || vṛ-ye yathā aśaucavādino ye ca jīvādipadārthāstikyavāditvena kāruṇikatvena ca sādhūnāṃ sādharmikāḥ ‘teṣu teṣāṃ madhye sādhubhirvāsaḥ kartavyaḥ | yadā ca tatra dvayorapi sainyayoryuddhakālo bhavati tadā 'nibhṛtāḥ' nivyāpārā bhavanti | idameva vyācaṣṭe-'na vigrahaḥ' svapakṣeṇa parapakṣaṇa vā saha kalahona karttavyaḥ, naivaca tadānīṃ svādhyāyovidheyaḥ||gatā vasatiyatanā| bhaktārthanayatanā'pi “pauradava vaḍagāī" ityādinā atraivauktā | atha sthaṇḍilayatanāmāha[bhā.4821] taṃceva puvvabhaṇitaṃ, patteyaṃ disasamāṇe kuruyā ya |
thaṃḍilla sukkha harie, pavāyapāse padesesu|| vṛ-sthaṇḍilaṃ tadevapūrvabhaṇitaṃ “anāvāyamasaṃloe" ityādinā yathā pīṭhikāyāmuktaṃtathaivātrāpi mantavyam| prathamasthaṇḍilālābheśeṣeṣugacchatāṃpratyekaṃmātrakagrahaṇaṃ bhavati, sāgārikeṇaca dṛśyamāne kurukucā karttavyā | evaṃ bahi sthaṇḍile labhyamāne yatanā | atha bahirna labhyate nirgantuṃ tato yad nagarābhyantare sthaṇḍilamanujñātaṃtatra yāni tṛṇāni śuṣkāṇi teṣuvyutsṛjati, teṣāmabhāvedaramaliteṣu miśreṣu, tadaprāptau hariteṣu sacitteṣvapivyutsṛjati |atraca pratyekā-'nanta-sthirā-'sthirādiyatanā sarvā'pi kartavyā yathā oghaniyuktau bhaṇitā | atha prapāte gartāyāṃ nadītaṭe prakāropari vā rājñā'nujñātaṃ tata eteṣāṃ pārve vyutsṛjati | yadi sarvathaiva sthaṇḍilaṃ na labhyate adhaśaca bhūmiṃ na paśyati tato dharma-'dharmādipradeśeṣvapi vyutasṛjan śuddhaḥ ||
atha “patteyaṃ dissamāṇe kuruyā ya"ti padaṃ vyākhyāti[bhā.4822] paḍhamāsai amaṇunnetarāṇa gihiyāṇe vā vi ālogaṃ |
patteyamatta kurukuya, davaṃ ca pauraṃ gihatthesuṃ|| [bhā.4823] tena paraṃ purisāṇaṃ, asoyavādīṇa vacca āvātaṃ |
itthī-napuṃsakesu vi, parammuho kurukuyā seva || vṛ-gāthādvayamapi pīṭhikāyāṃ vyākhyātam ||
Linked texts (1)
- Bihā Kappa — Bhadrabāhu, Ardhamāgadhī Prakrit