Vavahara v21.p110
Vyavahāravṛtti v21.p110
- Language
- Sanskrit
v21.p110
109 sadbhāvaḥ kathitaḥ, atha visadṛśaṃ, tatojānātikaraṇapatireṣapratikuṃcyakathayati tataḥ sa nirbhartsayati, kimiti rājakulepisamāgatastvaṃmṛṣā vadasītipūrvamāyāmṛṣāpratyayaṃ daṃḍyate, pacchavavahāro itipaścād vyavahāraṃ kāryate, vyavahārepi yadi parājito bhavati, tato dvitīyavelaṃ daṃḍyate | eṣa dṛṣṭāṃto, dārṭītikayojanāmāha; iya ityādi iti evamuktaprakāreṇa lokottarepi vāratrayamālocanādāpanena yadi kuṃcito bhāvo jñāto bhavati, tatastaṃ kuṃcitabhāvaṃ pūrvamācaryo nirbhaya̭yati | kimityālocanāyāmapyupasthitomāyāmṛṣāvadasitato daṃḍe itiprathamatomāyāniṣpannenamāsaguruprāyaścittenadaṃḍayati, paścāt yadāpannaṃ māsikaṃ tena dvitīyavelaṃ daṃḍayati | atha vāratrayamālocanādāpanepi kathaṃ śrutavyavahāriṇo māyāmaṃtargatāṃ lakṣayaṃtetata āha - [bhā.323 āgārehiṃsarehiya puvvāvaravāhayāhiyagirāhiṃ;
nāuṃkuṃciyabhāvaṃ parokkhanāṇī vavaharati || vṛ-ākārāḥ śarīragatābhāvaviśeṣāstatrayaḥ śuddhastasya sarvepyākārāḥsaṃvignabhāvopadarśakābhavaṃti, itarasya tuna tādṛśāḥ |svarā appālocayataḥ śuddhasya viviktā vispṛṣṭā akṣubhitāścanissaraṃtiitarasya tvavyaktā avispaṣṭāḥ | kṣubhitagaddāśca, tathā śuddhasya vāṇī pūrvāparāvyāhatā, itarasya tu pūvāparavisaṃvādinī, tat evaṃ parokṣajñāniḥ śrutavyavahāriṇa ākāraiḥ svaraiḥ pūrvāparavyāhatābhiśca gīrbhistasyālocakagasya kuṃcitabhāvaṃkuṭilabhāvaṃjñātvā tathāvyavaharaṃti, pūrvamāyāpratyayenaprāyaścittadaṃḍena daṃḍyate, paścādaparādhapratyayena prāyaścittadaṃḍenetibhāvaḥ |
mū. (2) je bhikkhūdomāsiyaṃ parihāraṭṭhāṇaṃpaḍisevittā āloejā, apaliuṃciyaṃ āloemāṇassa domāsiyaṃpaliuṃciyaṃāloemāṇassa timāsiyaṃ |||
vṛ- dvaimāsikaṃ prāyaścittaṃ yo bhikṣuābhyāṃ māsābhyāṃ nirvṛttaṃ dvaimāsikaṃ parihārasthānaṃ pratisevya ālocayati tasyāpratikuṃcya māyāmakṛtvā ālocayato dvaimāsikaṃ prāyaścittaṃ śuddhatvāt | pratikuṃcyālocayatastraimāsikaṃ pratikuṃcanānaṣpinnasya gurumāsasya prakṣepāt, iha dvaimāsikaṃ parihārasthānamātramāpannasyapratikuṃcakasya dṛṣṭāṃtaḥkuṃcikonāmatāpasaḥ tadyathā,kuṃcigotāvasosophalāṇa aṭṭhāe aḍaviṃgato tena nadīe sayaṃ mato maccho diṭṭho, tena appasāgārie paittā khaito | tassa tena anuciyāhāreṇaajīraṃtena gelanaṃjāyaṃ,tena vijo pucchio, sobhaṇai, kiṃtekhaiyaṃjatorogo upanno? tāvasobhaṇaiphalāiṃmottuṃannana kiṃcikhaiyaṃ, vejjobhaṇaikaṃdādīhiṃtenikkarisiyaṃsarīraṃ, toghayaṃ pivāhi; tena pīyaṃ suṭṭayaraṃ, gilāṇībhūto, puno pucchitto vejjo, tena bhaṇiyaṃ, samaṃ kahehi, kahiyaṃ maccho me khaito, tato vejjeṇa saṃsohaṇavamaṇavireyaṇakiriyāhiṃ laṭṭhīkao, imo uvaṇao, jo paliuṃcai tassa pacchittakiriyā nasakkaiguṇaṃ kāuṃsammaṃ, puna aiyārarogaṃāloyaṃ tassa sakkai |
mū.(3) je bhikkhūtemāsiyaṃ parihārahāṇaṃpaḍisevittā āloejā, apaliuṃciyaṃ āloemāṇassa temāsiyaṃ, paliuṃciyaṃāloemāṇassa caumāsiyaṃ ||
vṛ- atra vyākhyā pūrvavat navaraṃ traimāsikamiti tribhirmāsainirvṛttaṃ traimāsikaṃ śeṣaṃ tathaiva kevalaṃ trayo māsā avasthitā anyomāyāpratyayaniṣpannaścaturthomāsogururdīyataiticāturmāsikaṃ,atrapratikuṃcakasya dṛṣṭāṃto yodhaḥ ||dorāyāṇo saṃgāmaṃ saṃgāmeti | tattha egassa ranno ego maṇūso sūrataṇeṇaṃ atīva vallabho, so ya bahūhiṃ sallito, te tassa salle vejjo avaṇei, avaṇijjamāṇehiṃ ya sallehiṃ, so atīva dukkhāvijjai
Linked texts (1)
- Vavahāra — Bhadrabāhu, Ardhamāgadhī Prakrit