Pramāṇa · Search · About · API

Vavahara v21.p195

Vyavahāravṛtti v21.p195

Language
Sanskrit

v21.p195

vyavahāra - chedasūtram-1-1/18 balahīnetvakarkaśakriyevadhṛtisaṃhananavihīneśuddhatapaiti, sampratiyebhyoniyamataḥśuddhatapaḥ parihāratapo vāśuddhatapaḥ parihāratapo yogyāpattisthānāpattau tapo deyam | tatpratipādanārthamāha[bhā.547 suddhatavo ajāṇaṃagayitthedubbale asaṃghayaṇe |
dhitibalieyasamannā gaeya savvesiṃparihāro || vṛ- parihāratapo yogye'pyāpattisthāne samāpatite āryāṇāmāryikāṇāṃ śuddhatapo deyamāryikāṇāṃ dhṛtisaṃhananadurbalatayāpūrvo'nādhigamācca parihārāyogyatvāt | tathāyogītārthoyaścadhṛtyādurbalorogādinā vā anupacitadeho durbalo yaścāsaṃhananaādimānāṃ trayāṇāṃ saṃhanānāmanyatamenāpi saṃhananena vikala etebhyo'pi sarvebhyo niyamataḥ śuddhatapo dātavyamagītārthatvādinā parihārāyogyatvāt yaḥ punaḥ dhṛtyā baliko balavānvajrakuḍyasamāno yaścasamanvāgata-ādimānāṃ trayāṇāṃsaṃhananānāmanyatamenasaṃhananena gītārthatvādiguṇaiścayuktaetebhyaḥ sarvebhyo'piniyamataḥ parihāratapoyogyāpattisthānaprāptīparihāraḥ parihāra tapo deyaṃ | tasyāyaṃ vidhiḥ | ṭhavaijjaṃ ṭhavaittā yattena saha nācaraṇīyaṃ tat sthāpanīyamucyate tatsakalagacchasamakṣasthāpayitvākathaṃsthāpayitvetyata āha[bhā.548] viussagojāṇaṇaṭṭhā,ṭhabaṇā tīesu dosuṭhaviesu |
agaḍe nadīyarāyādiṭuṃtobhīya āsatthe || vṛ-parihāratapodānātprākādāveva kāyotsargaḥ kriyate | kathamiticeducyateguruḥ pūrvadigabhimukha uttaradigabhimukho vācarantī digabhimukhovā caityānāṃcābhimukha evaṃ parihāratapasthopinavaraṃgurorvāmapārśve īṣatpṛṣṭatastaudvāvapibhaṇataḥ parihāratavapavajāvaṇaṭhākaremikāussagaṃniravasaggavattiāesaddhāemehāe dhiiedhāraṇāejāvavosirāmi | paṇavīsussāsakālaṃsubhajjhavasāyīcauvīsatthayaṃvā ciṃteunamokkāraṇa pārettā akkhaliyaṃ cauvīsatthayaṃ uccarati | atra śiṣyaḥ prāha-mikarthameṣa kāyotsargaḥ kriyate ? ucyate jāṇaṇaṭṭā-sādhūnāṃ parijñānārthamathavā nirupasarganimittametaccānantaragāthāyāṃvakṣyati, ṭhavaṇati-kalpa sthitasya anupārihārikasyacasthāpanākarttavyā, | tato dosuṭhaviesutti kalpasthiteanupārihārikeca sthāpite sati sa pārihārikaḥ kadācidabhīto bhaveta kathamahamālāpanādiparivarjitaḥ sanḥ ugraṃ tapaḥ kariṣyāmīti, tataevaṃsabhītaḥ sannāśvāsayitavyaḥ | tatrāvaṭaḥ kūponadīsaritājāca dṛṣṭāntastathāhi | yathā ko'pyavaṭe patitaḥ san bhayamagamat kathamuttariṣyāmi tataḥ sa taṭasthaiḥ āśvāsyate | mā bhaistvaṃ vayaṃtvāmuttārayiṣyāmaḥ | tathācarajjuriyamānītā vartataiti, evamāśvāsitonirbhayaḥsansthairyavadhnāti | yadi punastaṃpratyevamucyate ‘mṛta eṣa varāko na etaṃ ko'pyuttārayiṣyati tataḥ sa nirāśaḥ sannaṃgaṃ nissahaṃ muktvā mriyate | tataḥsayathā niyamataāśvāsanīyastathāpārihāriko'pyāśvāsanīyaḥ,yathāvāko'pi nadyā anuśrotasohyamānobhayamāyāsīt | tataḥ sa taṭasthairāścāsyate |āśvāsitaḥ sansthāghāṃprāpnoti anāśvāsito nirāśobhayenaiva mriyate, yathā vā kasyacitrājā ruṣṭaḥ tataḥ sa bhīto nūnamahaṃmārayiṣye | tataḥ so'nyairāśvāsyate ‘mābhaivayaṃ rājānaṃ vijñāpayiṣyāmo, naca rājā'panyāyaṃkaroti' |evaṃpārihārika
āśvāsanīyaḥ, āśvāsanādānena catasmin bhīte āsamaṃtātsvasthe jāteadhikṛte tapasaḥ pratipattiḥ kriyate | samprati kāyotsargakaraṇāya kāraṇāntaramāha[bhā.549] . niruvasagaṃ nimittaṃbhayajananaṭṭhāe sesagāṇaṃca |
_tassappaṇo ya guruṇo yasāhūe hoipaḍivattī ||

Linked texts (1)