Vavahara v21.p253
Vyavahāravṛtti v21.p253
- Language
- Sanskrit
v21.p253
mū. (24) evaṃ gaṇāvaccheie ||
mū. (25) evaṃ āyariya uvajjhāe ||
vṛ-sūtraṃ 'bhikkhūyagaṇāto avakkama' ityādi | athāsya sūtrasya pūrvasūtreṇa saha kaḥ sambandhastata āha[bhā. 759] nigamanaṃ tu ahiṃkayaṃ, amuvattativātavādhikārāo | taṃ punavi tinna gamanaṃ, imaṃ tu suttaṃ ubhayahā vi ||
vṛ- anantarasūtre pārihārikanirgamanamadhikṛtamuktamihāpi tadeva nirgamanamucyate | athavā anantarasūtre tapaso'dhikāro'nuvartate | ihāpi sa eva tapo'dhikāraḥ | tatpunaranantarasūtraṃ nirgamanamabhihitaṃ ca vitīrnnamanujñātamidaṃtu sūtraṃ nirgamanamubhayathāpi vitīrṇamavatīrṇaṃca bhāṣate | anena sambandhenāyātasyāsya sūtrasya vyākhyā-bhikṣuḥ prāguktaśabdārthaśca punararthāt vākyabhede sa ca vākyabhedaḥ supratītaḥ, pūrvasūtravākyādvitīrṇagamanābhidhāyino'sya sūtravākyasya vitīrṇāvitīrṇagamanābhidhāyitayā kathaṃcidbhinnatvāt, gaṇādgacchādavakramya vinirgatyaekāki vihārapratimāmekākivihārayogyāṃ māsikyādikī pratimāmupasampadya viharet | sa ca gaṇasya smarati, saṃbhāvyate caitat | tathā hi yaḥ sūtrārthatadubhayairavyakto yaścāvidhinā pratimāṃ ca pratipadyet sa niyamādbhaṅgamupaiti iti | tataḥ sagaṇaṃ smaran icchet dvitīyamapi vāraṃ, ekaṃ vāraṃ pūrvamapi pravrajyāpratipattikālamāśritavān | idānīṃ dvitīyaṃ vāramata uktaṃ dvitīyamapi vāraṃ, tamevātmīyapūrvamuktaguṇavratamupasampadya vihartuṃ, imaṃ ca gaṇamupasaṃpadya punastamekākivihārapratimābhaṅgamālocayet | gurusamīpe ālocya punaḥ punarakāraṇatayā tasmāt sthānāt pratikramet pratikramya ca yadāpannaḥ prāyaścittaṃ cchedaṃ parihāraṃ vā tasya cchedasya parihārasya vā karaṇāya punarupatiṣṭhet | iha pratimāpratipannena yatraivākṛtyaṃ samāsevitaṃ tatraivāha-duṣṭu kṛtaṃ mayetyādicintanata stadālocitaṃ pratikrāntaṃ ca gurusamakṣaṃ tu dvitīyavāramiti punaḥ śabdopapattiḥ |
eṣa sūtrasaṃkṣepārthaḥ | vistarārthaṃ tu bhāṣyakṛdāha[ bhā. 760 ]
saṃtharamāṇassa vihī, āyāradasāsu vannito puvviṃ |
so ceva ya hoi ihaṃ tassa vibhāsā imā hoti ||
vṛ- saṃstaran nāma sa ucyate yaḥ sūtroktavidhinā pratimāpratipattiyogyatāmupāgataḥ māsikyādīnāṃ ca pratimānāṃ madhye yāṃ pratimāṃ pratipannastāṃ samyak paripālayituṃ kṣamastasya saṃstarato vidhisamācārī ācārapradhānā daśā ācāradaśāstāsu daśāśrutaskandheṣvityarthaḥ | bhikṣupratimādhyayane pūrvaṃ varṇitaḥ sa eva ihāpi asminnapyadhikṛtasūtravyākhyāprastāve paripūrṇo bhavati jñātavyaḥ, tasya prastāvāyātatvāt | tathā hi-ekākivihāripratimāmupasampadya viharedityuktaṃ, tataḥ sākṣādupāttā ekākivihāripratimeti bhavati, tadvidhiprarūpaṇāvasaraḥ | kevalaṃsa sakalabhikṣupratimādhyayanapratipādya iti tata evāvadhāraṇīyaḥ | iha punastasyaikākivihāripratimāvidhirvibhāṣā kartavyā | yathā īdṛśasya ekākivihāre pratimāpratipattiḥ kalpate | anena ca prakāreṇa pratipadyate| īdṛśaśca ekākivihārapratimāyā ayogya iti sā iyaṃ vakṣyamāṇā bhavati | tāmevābhidhitsurāha[bhā. 761]
ghara saunisīhapavvaiya sikkhaparikammakaraṇa do johā | thirakaraṇe lagacchakhamaduga gacchārāmā tato nīti ||
vṛ- parikarmakaraṇe dvau dṛṣṭāntau, tadyathā-gṛhe'vasthitaḥ śakunirgṛhaśakunistathā siṃhaścavane vyavasthita
Linked texts (1)
- Vavahāra — Bhadrabāhu, Ardhamāgadhī Prakrit