Pramāṇa · Search · About · API

Vavahara v21.p255

Vyavahāravṛtti v21.p255

Language
Sanskrit

v21.p255

vyavahāra - chedasūtram - 1-1/25 vinirgacchati, tataḥ sa niyamādātmavirādhanāṃ saṃyamavirādhanāṃ ca prāpnoti | tadevaṃ gharasaunisīhatta vyākhyātam | samprati pravrajitaśikṣādīni dvārāṇi vaktavyāni tatsaṃgrāhikā ceyaṃ gāthāpavvajjāsikkhāvayamatthayaggahaṇaṃca aniyato vāso | niṣpattīya vihāro, sāmāyārī ṭhitī ceva ||

vṛ- asyā vyākhyānaṃ kalpe savistaramuktamatra tuleśato'rthamātramabhidhīyate | prathamatastāvatpravajyā bhavati sā ca dvidhā dharmaśravaṇato'bhisamāgamataśca | tatra yā ācāryādibhyo dharmadeśanāmākarṇya saṃsārādvirajya pratipadyate sā dharmaśravaṇataḥ | yā punarjātismaraṇādinā sā abhisamāgamataḥ, pravrajitasya śikṣāpadaṃ bhavati | śikṣā ca dvidhā grahaṇaśikṣā, āsevanāśikṣā ca | tatra grahaṇaśikṣā sūtrāvagāhanalakṣaṇā | āsevanāśikṣā sāmācāryabhyasanaṃ | śikṣāpadamantaraṃ cārthagrahaṇaṃbhavati, arthagrahaṇakaraṇānantaraṃ cāniyato vāso nānādeśaparibhramaṇaṃ kartavyam | tadanantareṇa nānādeśīyaśabdākauśalena nānādeśībhāṣātmakasya sūtrasya parisphuṭarūpārthanirṇayakāritvānupapatteḥ, tadanantaraṃ vācanāpradānādinā gacchasya niṣpatti rniṣpādanaṃ kartavyam | tadanantaraṃ vihāro'bhyudyato vihāro jinakalpādipratipattilakṣaṇaḥ karaṇīyaḥ | tasya ca vihārasya yā sāmācārī sā vaktavyā | tathā sthitirjinakalpādīnāṃ kṣetrakālādināṃ kṣetrakālādidvāreṣu cintanīyā tatra pravrajyā śikṣāpadamarthaga āhaṇamaniyato vāsaḥ niṣpattivihāraḥ | sāmācārīti sapta dvārāṇi pratimāyāmupayogīni tatrāpi pravrajyā śikṣāpadamarthagrahaṇaṃ ceti trīṇidvārāṇi pratipattukāmasya niyamato bhavanti, śeṣāṇāṃ bhajanā | tathā cāha

pavvajjā sikkhāpayamatthagahaṇaṃ ca sesae bhayaṇā | sāmāyārīviseso navaraṃ vutto u paḍimāe ||
vṛ- pravrajyā pravarjanaṃ, śikṣāpadaṃ grahaṇaṃ sevanārūpaṃ śikṣādvikaṃ arthagrahaṇamarthaparijñānamityetat trayaṃ pratimāṃ pratipitsorniyamena bhavati | śeṣake aniyatavāsaniṣpattilakṣaṇadvāradvike bhajanā vikalpanāya ācārya padārhastasya niyamādidaṃ dvāradvayamasti, śeṣasya tu nāstītyarthaḥ | vihāraḥ punaḥ pratimāpratipattilakṣaṇo'styeva sāmācāryā api jinakalpikasāmācārīto viśeṣo'sti navaraṃ sāmācārīviśeṣaḥ pratimāyāṃ pratimāgato daśāśrutaskandhe bhikṣupratimā dhyayane ukta pratipāditaḥ iti na punarucyate | | samprati parikarmakaraṇaṃ vaktavyam | tatra para āha- nanu tatparikarma kiṃ gaccha eva sthitaḥ karoti uta gacchādvinirgatyeti sūrirāha

gaṇaharaguṇehiṃ jutto, jati anno gaṇaharo gaṇe atthi |
nīti gaṇāta iharā kuṇati gaṇe ceva parikammaṃ ||
bṛ- yadi nāma gaṇe gacche anyonyagaṇadharo gaṇadharasamāno gaṇadharapadārha ityarthaḥ | gaṇadharaguṇairyukto vidyate na ca prayojanenānyatra gatastarhitaṃ gaṇesthāpayitvā gaṇādvinirgacchativinirgatya ca parikarma karoti itarathā tathāvidhānyagaṇadharaguṇayuktagaṇadharatvārhābhāve gaṇa evaṃ sthitaḥ sanparikarma karoti | atra para āha- nanu tena pūrvaṃ dvividhāṃśikṣāṃ śikṣamāṇenātmā bhāvita eva tata kimidānīṃ bhāratvābhāvegaṇa evasthitaḥ san bhāvanābhiḥ parikarmaṇayetyata āha

jai vihuduvihā sikkhā, āillā hoti gacchavāsammi | tahavi ya egavihāre jā joggā tīe bhāveṃti ||

Linked texts (1)