Vavahara v21.p270
Vyavahāravṛtti v21.p270
- Language
- Sanskrit
v21.p270
iti sakaluṇamālatto mujjhati seho athirabhāve ||
vṛ- athavā sā devatā saṃyatīveṣaṃ kṛtvā kāyotsarge samāpte vihārakramaṃ prati prasthitamavyaktaṃ sādhupratimāṃ pratipannaṃ būyāt- 'aho jyeṣṭhārya ahamapi yuṣmābhiḥ samaṃ vrajāmi, tatpratīkṣasva tāvadyāvat pādalagnaṃ kaṇṭakamapanayāmi iti | evaṃ tayā devatayā kṛtasaṃyatīveṣayā sakaruṇāmālaptaḥ sa varāka: śaikṣaḥ śaikṣatvādevāsthirabhāvo muhyati mohamupagacchati muhyaṃ ca yadi pratīkṣaṇādi karoti tathā prāyaścitaṃ tadevāhaacchati avaloeti ya lahugā puna kaṃṭaumelagatti | gurugā niyattamāṇe taha kaṃṭagamaggaṇe ceva ||
vṛ - satra yadi kaṇṭako me lagna iti vacaḥ śrutvā, acchatitti pratīkṣate tadā prāyaścittaṃ laghukāścatvāro laghu māsāḥ | athāpi tatsaṃmukhamavalokate tadāpi caturlaghuḥ yadipunarāsannānnivarttate tadācaturlaghu etacca āsannāto lahuto iti vakṣyamāṇagranthādavasitam | atha dūrāttadā tasmin dūrānnivartamāne catvāro gurukā gurumāsāstathā kaṇṭakamārgaṇe cevetti yadi kaṇṭakamapaneṣyāmīti tatpādalagnaṃ kaṇṭakaṃ mṛgayate, tadāpi prāyaścittaṃ caturguru | [ bhā. 826 ]
kaṃṭakapāyaggahaṇe challahu chagguruga calaṇamukkheve | diṭṭha micchaggurugā pariṇayakaraṇeya sattaṭṭhā ||
vṛ- kaṇṭakaṃ pādagataṃ yadi gṛhaṇāti tadā prāyaścittaṃ ṣaṭlaghavo laghumāsāḥ atha tasyāḥ saṃyatyāḥ pādaṃ gṛhaṇāti kaṇṭakoddharaṇāya tadāpi ṣaṭ laghu, yadi punaścaraṇaṃ pādamutkṣipati utpāṭayati kaṇṭakoddharaṇā tathā ṣaṭ guru pāde utpāṭite sati yadisāgārikaṃ paśyatitadā tasminnapidṛṣṭe ṣaṭ guru, sāgārikadarśanānantaraṃ yadibhāvaḥ pariṇato bhavati yadāhaṃ pratiseve iti tadācchedaḥ karaṇe prati sevākaraṇe mūlaṃ etatprāyaścittavidhānaṃ bhikṣoruktam |gaṇāvacchedyācāryayoḥ punaridamāha-sattaṭhatti, atra pūraṇa pratyayāṃtasya lopaḥ prākṛtatvāt | tato'yamarthaḥ gaṇāvacchedinaḥ prāyaścittavidhānaṃ dvitīyāccaturlaghukādārabdhaṃ saptamamanavasthāpyaṃ prāyaścitaṃ yāvadavaseyamācāryasya prathamāccaturgurukādārabdhamaṣṭamaṃ pārāñcitaṃ prāyaścita yāvadetadevāha
[ bhā. 827] lahuyā do dosu ya gurugācchammāsa lahu gurucchedo | bhikkhu gaṇāyariyāṇaṃ mūla aṇavaṭhapāraṃcī ||
269.
vṛ- bhikṣugaṇāvacchedyācāryāṇāṃ yathākramaṃ prāyaścittavidhānamūlamanavasthāpyaṃ pārāñcitaṃca, yāvadyathā bhikṣordvayoḥ pratīkṣaṇe'valokate ca catvāro māsā laghavaḥ dvayornivartane kaṇṭakamārgaṇe catvāro gurukāḥ, chammāsalahugurutti atradosu itipratyekamabhisambadhyate | dvayoḥ kaṇṭakagrahaṇepādagrahaṇe ca ṣaṇmāsā laghavaḥ dvayoḥ pādotkṣepe sāgārikadarśane ca ṣaṭ guru, pratisevābhiprāye cchedaḥ pratisevākaraṇe mūlaṃ, gaṇāvacchedino yathā'navasthāpyaṃ paryantebhavatitathā vaktavyaṃ taccaivaṃ gaṇāvacchedinaḥ pratīkṣaṇecatvāro laghukāḥ avalokane catvāro guravaḥ nivartane catvāro guravaḥ, kaṇṭakamārgaṇe ṣaṭ laghu, kaṇṭakagrahaṇe ṣaṭ laghu, saṃyatīpādagrahaṇe ṣaṭ guru, pādotpāṭane cchedaḥ, sāgārikadarśane cchedaḥ | pratisevābhiprāye mūlaṃ, pratisevākaraṇe'navasthāpyaṃ, ācāryasya yathā pārāñcitamante bhavati tathā vaktavyam | taccaivamācāryasya pratīkṣaṇe caturguru avalokane caturgurunivartane kaṇṭakamārgaṇe ca ṣaṭ laghu, kaṇṭakagrahaṇe pādagrahaṇe ca ṣaṭ guru, pādotpāṭane cchedaḥ, sāgārikadarśane mūlaṃ, pratisevābhiprāye'navasthāpyaṃ, pratisevākaraṇe pārāñcitamiti |
samprati yaduktaṃ 'gurugānivattamāṇe' iti tatra viśeṣamāha