Vavahara v21.p435
Vyavahāravṛtti v21.p435
- Language
- Sanskrit
v21.p435
uvahāṇaṃpiya tesiṃ anulomuvasagga tullaṃ tu ||
vṛ- sādhurviṣīdan tān tathābhūtān dṛṣṭvā sthiro bhavati | āryikā api teṣu svacetasi sthirā upajāyante | gilaṇatti glānatve sādhūnāmauṣadhaṃ sulabhaṃbhavati | vaidyo'pi teṣāṃ prabhāvato'nukūlāṃ kriyāṃ karoti | yathā eterājādiputrāḥ, teṣāṃcāmī śiṣyā iti | tathā bhikṣā upakaraṇamapi sādhūnāmatisulabhaṃ | vavahāro itthiyā ete striyā apahṛtāyā steṣāṃ bhayato vyavahāro labhate | iyamatra, bhāvanā kācit rupavatī kumāraśramaṇī ke nāpi rājñā gṛhītā syāt tatasteṣāṃ gatānāṃ bhayena sā mucyate iti vāde ca tagauravātsādhavo'pirabhūtā bhavanti | akiṃcanakareyatti yopi kaścitsādhūnāṃ pratyanīkaḥ so'pi teṣāṃ rājādikumārapravrajitānāṃ bhayato na kiṃcit karoti | athavā akiṃcanānāṃ sādhūnāṃ yadi kathamapi kenāpyarthajāte prayojanamupajāyatetarhitatsarvaṃ lokaḥ prāyo'prārthita eva karoti | tadevamete anantaroditā guṇāstajātānāṃ rājādijātīnāṃ yato'taste niruddhaparyāyāḥ pratyāgatāḥ pravrājitāḥ taddivasa evācāryādipadeṣu sthāpyante | ayaṃ ca guṇaḥ kuṭumbaparivṛddhirgacchaparivṛddhistathāhi yadi nāmaite tathābhūtaṃ rājyādikamapahāya dharmaṃ sanācaranti | kiṃ vayamapi tuccheṣu bhogopabhogeṣu sajāmaḥ (iti) niṣkrāmanti tato bhavati gacchasya mahatī vṛddhiḥ | eteṣāmavadhāvanamutpravrājanaṃ tadapyanulomopasargatulyaṃ | kimuktaṃ bhavati ? yathā kasyāpi sādhoḥ kaścidanulomān upasargān prakṛtavān sa caivaṃ cintayati-yadi paramanenopāyenāhaṃ mucye, nānyathā | tata evaṃ vicintyāśaṭhabhāvaḥ parisevate sa ca tathākṛtaparisevano'pyaśaṭhabhāva ityakhaṇḍacāritra iti vyavahriyate | evamete'pyakhaṇḍacāritrā eva tatvato mantavyāḥ | etadeva leśato vyākhyānayannāha[bhā. 1552]
sāhūṇaṃ ajjāṇaya visīyamāṇāṇa hoti thirakaraṇaṃ | jai erisāvi dhammaṃ kareṃti amhaṃ kimaṃga puna ||
vṛ- sādhūnāmāryikāṇāṃ ca viṣīdatāṃ sthirakaraṇaṃ bhavati | tathāhi kecitsādhavo bhogeṣu viṣīdantastān dṛṣṭvā evaṃ cintayanti yadi tāvadīdṛśā api vipularājyādikā amī devakumārikā prakhyābhirapi nijamahelābhirupasargyamāṇā dharmaṃ kurvante na punarnijaṃ brahmacaryaṃ bhraṃśitavanto atra eva te taddivasa evācāryapadeṣusthāpitāḥ kimaṅgapunarasmābhiḥ sutarāṃ dharme samācaraṇīyaṃ vibhavādiparibhraṣṭatvāditi | āryikā api cintayaṃti-yadi tāvadīdṛśāḥ khalvasmākaṃ bāndhavāḥ sampannāḥ kathamamaṃdapunnaeteṣayā | sukhamapi nirīkṣyante na sīdanti | khalvetādṛśadhīrapuruṣagṛhītā āryikāḥ kevalamaparibhūtāḥ sadā vartante | kiṃ ca bhayaṃ gorakhvaṃ bahumāṇaṃ ceva tattha kuvvaṃti | gelaṇosahimāī sulabhaṃ uvakaraṇa bhattādī |
kumārādiṣvācāryādipadeṣu sthāpiteṣu loko bhayaṃ gauravaṃ bahumānaṃ ca kurvate |
vṛ- kiṃ ca tatra teṣu rājā glānatve ca bhavatyauṣadhādikaṃ sulabhamupakaraṇaṃ bhaktādica |
saṃjatimādīgahaṇe vavahāre hoi duppadhaṃsou |
taggovyā vāde havaṃti aparājiyā eva ||
vṛ- saṃyatyādīnāmādiśadvāt tathāvidhakṣullakādiparigrahaḥ grahaṇe apahāre bhavatyasau rājakumārādiduḥ pradhṛṣyaḥ tathā tadvauravāt vāde bhavanti sādhavo'parājitā eva |
paḍinīya akiṃcakarā hoṃti avatavvo aṭṭa jāeya |
tajjāyadikkhiṇaṃ hoi vivaḍḍīviya gaṇassa ||
vṛ- pratyanīkāḥ akiñcitkarā bhavanti | arthajāteca samutpanne kaścidapi vaktavyo na bhavati | kintu sarve prārthita eva yathaucityaṃ karoti tathā tena tajjātena rājādijātena taddivasa evācāryādi padasthāpitena
Linked texts (1)
- Vavahāra — Bhadrabāhu, Ardhamāgadhī Prakrit