Uttarajjhayana p735
Sukhabodhā p735
- Language
- Sanskrit
p735
dvātriṃśaṃ
pramādasthānākhyamadhyayanam |
śrīuttarādhyayanasūtre śrīnemica
ndrīyā sukhabodhākhyā laghuvṛciḥ | ||361||
pramādasya sthānāni |
| rūpā'nurāgī | paṭhanti ca-"rūvāṇurāgeṇaṃ" ti tatra rūpānurāgeṇa hetunā yaḥ parigrahastena, śeṣaṃ tathaiva, syādetatmā bhūdutpādanādiṣu rūpasya sukhaṃ, sambhogakāle bhaviṣyatītyāśajhyāha-sambhogakāle ca 'atṛptilābhe' tṛptiprāptyabhāve ka sukham ? iti sambandhaḥ, uttarottarecchayā hi khidyata eva rāgī || āha–evaṃ parigrahād duḥkhamanubhavatastadbhīrutayā tato nivṛttirdoṣāntarānārambhaṇaṃ vā kimasya sambhavatītyāśaṅkayāha-rūpe'tṛptaḥ casya bhinnakramatvāt 'pariprahe ca' tadviṣayamūrchā|tmake saktaḥ-sāmānyenaivāsaktimān upasaktaśca-gāḍhamāsaktastataḥ saktaśca pūrvam upasaktaśca paścāt saktopasaktaḥ nopaiti tuṣṭim , tathā cātuṣṭireva doṣo'tuṣṭidoṣastena 'duḥkhī' yadi mamedamidaṃ ca rūpavadvastu syādityākāṅkṣāto'tiśayaduḥkhavāna | san , kiṃ kurute ? ityāha-parasya sambandhi rūpavadvastviti gamyate 'lobhāvilaḥ' lobhakaluṣaḥ ādatte'dattam || tatkimasyaitāvāneva doṣa utā'nyo'pi ? ityāśaṅkayāha-'tṛṣṇā'bhibhūtasya' lobhaparājitasya, tata evā'dattahāriṇo 'rūpe' rūpaviṣayo yaḥ parigrahastasminniti yogaḥ casya bhinnakramatvād atṛptasya ca māyāpradhānaṃ "mosaṃ" ti 'mṛṣā' alīkabhāṣaṇaṃ māyāmṛṣā varddhate, kutaḥ punaridamittham ? ityāha-lobhadoṣāt, lubdho hi paraskhamādatte ādāya ca tadgopāyanaparo māyāmṛṣāṃ vakti, tatrā'pi ko doṣaḥ ? ityāha–'tatrā'pi' mṛṣābhāṣaṇe'pi duḥkhānna vimucyate saḥ|| duḥkhā'vimuktameva bhāvayati-"mosassa” tti anṛtabhāṣaṇasya paścācca purastāca prayogakāle ca duḥkhī san, tatra paścādidaṃ na mayā susaṃsthāpitamuktamiti paścāttāpataḥ purastācca kathamayaṃ mayā vañcanīya iti cintayā prayogakāle ca nāsau mamālīkabhāṣitāṃ lakṣayatīti kṣobhataḥ, tathā duṣṭo'ntaḥ-paryantaḥ tajanmanyanekaviḍambanāto'nyajanmani ca narakādiprāptyā yasyāsau duranto bhavati janturiti gamyate, athavā 'moṣasya' steyasyeti vyākhyeyam || upasaṃhāramāha'evam' amunā prakāreṇa adattāni samādadāno rūpe'tṛptaḥ san duḥkhito bhavati, kīdṛśaḥ san ? ityāha-'aniḥ '
||361||
Linked texts (1)
- Uttarajjhayaṇa — Ardhamāgadhī Prakrit