Uttarajjhayana v28.p106
Uttarādhyayanaśiṣyahitā v28.p106
- Language
- Sanskrit
v28.p106
103 pasattho| evaṃ śeṣasādhubhirapi yāñcāparīṣaha: soḍhavyaḥ || yāñcāpravṛttaśca kadācillābhāntarāyadoṣato na labhetāpītyalābhaparīṣahamāhamū. (79) paresu gāsamesijjā, bhoyaṇe pariniṭṭhie|
laddhe piṃḍe āharijjā, aladdhe nāṇutappae | vṛ. 'pareṣu' iti gṛhastheṣu 'grāsaṃ' kavalam, anena ca madhukaravṛttimāha, ‘epayed' gaveṣayet bhujyata iti bhojanam-odanādi tasmin 'pariniṣṭhite' siddhe, mā bhūtprathamagamanāttadarthaṃ pākādipravṛttiḥ, tataśca ‘labdhe' gṛhibhyaḥ prāpte 'piṇḍe' āhāre 'alabdhe vā' aprāpte vā nānutapyeta saṃyataḥ, tadyathā-aho! mamādhanyatā yadahaṃ na kiñcillabhe, upalakṣaṇatvāllabdhe vā labdhimānahamiti na hṛṣyeta, yadvā labdhe'pyalpe'niṣṭe vā sambhavatyevānutāpa iti sūtrārthaḥ || kimālambanamālambya nānutapyetetyāhamū.(80) ajjevāhaṃ na labbhāmi, avi lābho sue siyā|
jo evaṃ paḍisaṃvikkhe, alābho taṃ na tajjae| vṛ. 'adyaiva' asminnevāhanyahaṃ na labhe' na prāpnomi, 'apiḥ' sambhāvane, sambhāvyata etat 'lābhaḥ' prāptiḥ ‘śva:' āgāmini dine 'syād' bhavet, upalakṣaṇaṃ śva ityanyedhuranyataredhurvā mā vā bhūdityanāsthāmāha, ya ‘evam' uktaprakāreṇa 'paḍisaṃvikkhe'tti pratisamīkṣate'dīnamanāḥ alābhamāśrityālocayati, alābha:' alābhaparīpahāḥ taṃ 'na tarjayati' nābhibhavati, anyathābhūtastvabhibhūyata iti bhāvaḥ || atra laukikamudāharaṇam - __ vāsudevabaladevasaccagadārugā assavahiyā aḍavīe naggohapāyavassa ahe rattiṃ vāsovagayā, jāmaggahaṇaṃ, dārugassa paḍhamo jāmo, koho pisāyarūvaṃ kāūṇa āgato, dārugaṃ bhaṇai-āhārattho'haṃ uvāgao, ee sutte bhakkhayāmi yuddhaṃ vā dehi, dārugeṇa bhaṇiyaṃ-bāḍhaṃ, tena saha saṃpalaggo, dārugo ya taṃ pisāyaṃ jahā jahā na sakkei nihaṇiuṃtahā tahā russati, jahā jahā russai tahā tahā so koho vaḍḍati, evaṃ so dārugo kicchapāṇo taṃ jāmagaṃ nivvāhei, pacchā saccagaṃ uṭāvei, saccago'vi taheva pisāeṇa kicchapāṇo kato, tatie jāme baladevaṃ uṭṭhavei, evaṃ baladevo'vi cautthe jāme vāsudevaṃ uṭṭhavei, vāsudevo tena pisāeṇa taheva bhaṇito,
vāsudevo bhaṇati-maṃ anijjiuṃkahaṃ mama sahāe khāhisi?, juddhaṃ laggaṃ, jahā jahā jajjhai pisāo tahā tahā vāsudevo aho balasaṃpunno ayaṃ mallo iti tūsae, jahā jahā tūsae tahā tahā pisāo parihāyati, so tena evaṃ khavio jena dhettuṃ uyaṭṭīe chūḍho, pabhāe passae te bhinnajānukoppare, keṇaṃti paṭhṭhā bhaṇaṃti-pisāeṇa, vāsadevo bhaṇati-sa esa kovo pisāyarūvadhārī mayā pasaṃtayāe jito, uyaṭṭhiṇīe nīṇeūṇa darisio| iti sūtrārthaḥ || __ samprati 'pure'tidvāraṃ, 'purā' iti pūrvasmin kāle kṛtaṃ karmeti gamyate, tatra ca 'nānutappejja saṃjaetti' sūtrāvayavamarthataḥ spṛśannudāharaṇamāhani.[ 114-2] kisipārāsaraḍhaṃḍho alābhae hoi āharaṇaṃ ||
vṛ.kṛṣipradhānaḥ pārāsaraḥ kṛṣipārāsaro janmāntaranāmnā 'ḍhaṇḍha' iti ḍhaṇḍhaṇakumāraḥ 'alābhake' alābhaparīpahe bhavatyāharaṇamiti gāthāpaścāīkṣarārthaḥ | bhāvārthastu vṛddhasampradāyādavaseyaḥ,
Linked texts (1)
- Uttarajjhayaṇa — Ardhamāgadhī Prakrit