Pramāṇa · Search · About · API

Uttarajjhayana v28.p59

Uttarādhyayanaśiṣyahitā v28.p59

Language
Sanskrit

v28.p59

uttarādhyayana- mūlasūtram - 1-1 / 32 varttate' iti vacanāt, anena grahaṇapaṇoktā, kiṃ vidhāya dattaiṣaṇāṃ caretta ? -'pratirūpeṇa' pradhānena rūpeṇeti gamyate, 'yadvā- pratipratibimbaṃ cirantanamunīnāṃ yadrūpaṃ tena, ubhayatra patadgrahādidhāraṇātmakena sakalānyadhārmikavilakṣaṇena, na tu -
'vastraṃ chatraṃ chātraṃ pātraṃ yaṣṭiṃ ca varjayed bhikṣuḥ | vapeṇa parikareṇa ca kiyatā'pi vinā na bhikṣā'pi ||'
ityādivacanākarṇanād vibhūṣaṇātmakenaipayitvā, anena ca gaveṣaṇā vidhiruktaḥ, , grāsaiṣaṇāvidhimāha-'mitaṃ' parimitamatibhojanāt svādhyāyavidhātādibahudoṣasaṃbhavāt, 'kālena' iti'namokkāreṇa pāritā, karitā jinasaṃthavaṃ |
sajjhāyaṃ paṭṭavittāṇaṃ, vīsamejja khaṇaṃ munī ||'
ityādyāgamokta prastāvenādrutāvilambitarūpeṇa vā 'bhakṣayet' bhuñjīteti sūtrārthaḥ || yatrānyabhikṣukāsaṃbhavastatra vidhiruktaḥ, yatra tu purā''yātānyabhikṣukasambhavastatra vidhimāhamū. ( 33 ) nāidūre anāsanne, nannesiṃ cakkhuphāsao | ego ciṭṭejja bhattaṭṭaṃ, laṃghittā taṃ naikkame ||
"
vṛ. 'nātidūraṃ' subvyatyayāt nātidūre-ativiprakarṣati deśe tiṣṭhediti sambandha:, tatra ca tannirgamāvasthānānavagamaprasaṅgād eṣaṇāśuddhyasambhavācca, tathā 'anāsanne' tti prasjyapratiṣedhārthatvāt naño 'nāsanne prastāvānnātinikaṭavartini bhūbhāge tiṣṭhet, tatra purāpraviṣṭāparabhikṣukāprītiprasakteḥ 'nānyeṣāṃ' bhikṣukāpekṣayā pareṣāṃ gṛhasthānāṃ 'cakṣuḥ sparśata' iti saptamyarthe tasiḥ, tata: cakṣuḥ sparśe-daggocare cakṣuḥ sparśago vā dṛggocaragataḥ 'tiṣṭhet' āsīta, kintu viviktapradeśastho yathā na gṛhiṇo vidanti, yaduta - eṣa bhikṣuko niṣkramaṇaṃ pratīkṣataṃ iti, tathā 'ego 'tti kima mī mama purataḥ praviṣṭā iti tadupari dveṣarahita: 'bhaktārthaṃ' bhojananimittaṃ, na ca 'laṃghitta 'tti ullaṃghya, 'tam' iti bhikṣukram, 'atikrāmet' praviśet, tatrāpi tadaprītyapavādādisambhavād | iha ca mitaṃ kālena bhakṣayediti bhojanamabhidhāya yatpunābhikṣāṭanābhidhānaṃ tat glānādinimittaṃ svayaṃ vā bubhukṣāvedanīyamasahiṣṇoḥ punabhramaṇamapi na doṣāyeti jñāpanārtham, uktaṃ ca- “jai tena na'saṃthare | tao kāraṇamuppaṇṇe, bhattapāṇaṃ gavesae |" punastadgatavidhimevābhidhitsurāhamū. ( 34 ) nāiucce nāinīe, nāsanne nāidūrao|
phāsuyaṃ parakaḍaṃ piṃḍa, paḍigāhijja saṃjae |
vṛ. 'nātyucce' prāsādoparibhūmikādau nīce vā bhūmigṛhādau, tatra tadūtkṣepanikṣepanirīkṣaṇāsambhavād dāyakāpāyasambhavācca, yadvā 'nātyucca: ' uccasthānasthitatvena ūddharvīkṛtakandharatayā vā dravyato bhāvatastvaho ! ahaṃ labdhimāniti madādhyātamānasaḥ, nīco 'tyantāvanatakandharo nimnasthānasthito vā dravyataḥ bhāvatastu na mayā'dya kiñjit kuto'pyavāptamiti dainyavān, ubhayatra vā samuccaye, tathā 'nāsanne' samīpavartini 'nātidūre' ativiprakarṣavati pradeśaṃ sthita iti gamyate, yathāyogaṃ jugupsāśaṃkaiṣaṇāśuddhayasambhavādayo doṣāḥ, athavā ata eva nāsanno nātidūragaḥ, pragatā asava iti sūtratvena matublopādasumantaḥ - sahajasaṃsaktijanmāno yasmāt tat prāsukaṃ, pareṇa-gṛhiṇā''tmārthaṃ parārthaṃ vā kṛtaṃ- nirvarttitaṃ parakṛtaṃ kiṃ tat ? - 'piṇḍam' āhāraṃ

Linked texts (1)