Pramāṇa · Search · About · API

Uttarajjhayana v29.p33

Uttarādhyayanaśiṣyahitā v29.p33

Language
Sanskrit

v29.p33

uttarādhyayana-mūlasūtram-2-19/657 parigrahaḥ-satsu svīkārastadvivarjanaṃ, tathā sarve-niravaśeṣā ye ārambhāḥ-dravyotpādanavyāpārāstatparityāgaḥ, anena nirākāsātvamuktaṃ nirmamatvaṃca, gamyamānatvāccasya, sarvatra mameti buddhiparihāraḥ, ane pañcamahāvrataduṣkaratoktā|
saṃnidhīyate narakādiṣvanenātmeti saṃnidhiḥ-dhṛtāderucitakālātikrameṇa sthāpanaṃ sa cāsau sañcayaśca saṃnidhisañcayaḥ sa caiva varjayitavya ityetatsuduṣkaram, anena ṣaṣṭhavrataduṣkaratvamuktaṃ, divāgṛhītadivābhuktādibhaṅgacatuṣṭayarūpatvāttasya|
"chuhe'tyādinā parīṣahābhidhānam, atra ca 'daṃśamaśakavedanā' tadbhakṣaṇotthaduḥkhānubhavarūpā 'duḥkhaśayyā ca' viṣamonnatatvādinā duḥkhaheturvasatiḥ, 'tāḍanā' karādibhirāhananaṃ 'tarjanā' aṃgulibhramaṇadhūtkṣepādirūpā vadhaśca-lakuṭādiprahāro bandhaśca-mayūrabandhādistānena parīṣahau vadhabandhaparīṣahau, 'yāñcā' prārthanā cakāro'nuktāśeṣaparīṣahasamuccayārthaḥ, duḥkhaśabdaśceha kṣudduḥkhamityādi pratyekaṃ yojanīyaḥ, iha cabandhatāḍane vadhaparīṣahe'ntarbhavataḥ, tarjanā ākrośe, bhikṣācaryā ca yāñcayāṃ, bhedopādānaṃ ca vyutpattyarthamiti bhāvanīyaṃ, kapotāḥ-pakṣiviśeṣāstaṣāmiyaṃkāpotī yeyaṃ vṛttiḥ-nirvahaṇopāyaḥ, yathā hi te nityaśaṅkitāḥ kaṇakīṭakādigrahaṇe pravartante, evaṃ bhikṣurapyeṣaṇādoṣaśaṅkayeva bhikṣādau pravartate, sā ca duranucaratvena dārayati kātaramanāṃsīti dāruṇetyuttareṇa yogaḥ, abhidheyavaśācca liṅgavipariṇāmaḥ, upalakṣaṇaṃ caitatsamastottaraguṇānāmiti, yacceha brahmavratasya punardurddharatvābhidhānaṃ tadasyātiduṣkaratvakhyāpanārtham|
upasaṃhāramāha-sukhaṃ-sātaṃ tasyocito-yogyaḥ sukhocitaḥ 'sukumāraḥ' akaṭhinadehaḥ 'sumajjitaḥ' suṣṭhustrapitaḥ, sakalanepathyopalakṣaṇaṃ caitat, iha ca sumajjitatvaṃ sukumāratve hetuḥ, ubhayaṃ caitatsukhocitatve, ataśca 'na husi'tti naiva asi-bhavasi 'prabhuḥ' samarthaḥ 'śrāmaṇyam' apantaroditaguṇarūpam 'anupāleu'nti anupālayitum, iha ca sukhocitatvābhidhānamanīdṛśo hīdṛśaṃ duḥkhamapi na duḥkhamiti manyate | ___ punaraprabhutvamevodāharaṇaiḥ samarthayitumāha-'aviśrāmaḥ' yatroddhṛte na viśramyate' 'guṇānāṃ' yatiguṇānāṃ, 'tuḥ' pūraṇe 'mahābharaḥ' mahāsamūho guruko lohabhāra iva yo durvahaḥ sa voḍhavya iti śeṣaḥ, tvaṃ tu sukhocitta ityato na prabhurasītyuttaratrāpi yojanīyam|| ___ ākāśe gaṅgāśrotovad dustara iti yojyate, lokarūḍhya caitaduktaṃ, tathā 'pratiśrotovat' yathā pratīpaṃ jalapravāho 'dustara:' duḥkhena tīryata iti, bāhubhyāṃ 'sāgaro ceva'tti, sāgaravacca dustaro yaḥ saḥ 'taritavyaḥ' pāragamanāyāvagāhayitavyaḥ, ko'sau?, guṇāḥ-jñānādayasta udadhiriva guṇodadhiḥ, kāyavāṃmanoniyantraṇā cātra duṣkaratve hetuḥ, 'nirāsvāda:' nīraso viṣayagṛddhānāṃ vairasyahetutvāt ||
'ahī'tyādi, ahirivaiko'nto-niścayo yasyāḥ sā tathā, sā cāsau dṛṣṭiścaikāntadṛṣṭistayāananyākṣiptayā, ahipakṣe daśā, anyatra tu buddhayopalakṣitam, ekāntadṛṣṭikaṃ vā cāritraṃ duścaraṃ, viṣayebhyo manaso dunivāratvāditi bhāvaḥ, 'javā lohamayā ceva'tti evakārasyopamārthatyādyavā lohamayā iva carvayitavyāḥ, kimuktaṃ bhavati?-lohamayayavacarvaṇavatsuduṣkaraṃ cāritram||
'agniśikhā' agnijvālā 'dīpte' tyujjavalā jvālākarālā vā, dvitīyārthe cātra prathamā,

Linked texts (1)