Uttarajjhayana v29.p89
Uttarādhyayanaśiṣyahitā v29.p89
- Language
- Sanskrit
v29.p89
uttarādhyayana-mūlasūtram-2-23/914 sūtracatuṣṭayārthaḥ|| mū.(915) sāha goyama! pannā te, chinno me saṃsao iho|
anno'vi saṃsao majjhaṃ, taṃ me kahasu goyamā!|| vṛ. sāhusūtramuktārtham | idānīṃ saṃsārapāragamanākhyaṃ daśamadvāramāśrityāhamū.(916)
___ annavaṃsi mahohasi, nāvā viparidhāvaī|
jaṃsi goyamamārūḍho, kahaṃ pāraṃgamissasī? || mū. (917) jā u assāviṇī nāvā, na sā pārassa gāmiṇī|
jā nirassāviṇī nāvā, sā upārassa gāmiṇī| mū. (918) nāvā a ii kā vuttā?, kesī goyamamabbavī|
tao kesi buvaṃtaṃ tu, goyamo iṇamabbavī|| mū.( 919) sarīramāhu nāvatti, jīvo vuccai nāvio|
saṃsāro annavo vutto, jaṃtaraṃti mahaseṇio|| vṛ. sūtracatuṣṭayaṃ, 'annavaṃsi mahohaṃsi'tti, 'arṇave' samudre 'mahaudhe' bṛhajjalapravāhe 'nāvā viparidhāvaī'tti 'nauḥ' droṇī viparidhāvati' viśeṣeṇa samantādagacchati, 'yāṃ' nāvama 'asi' bhavasi, yasyāṃ vā nāvihe gautama! 'āruḍhaḥ' caṭitastvamiti gamyate, tataḥ kathaṃ' kena prakāreṇa 'pāraṃ' paryantaṃ prakramādarṇavasya 'gamiṣyasi?' yāsyasi?, na kathañciditi praṣṭarāśayaḥ | gautama āha-'jā u'tti yā 'tuḥ' pūraṇe āśrāvinī-jalasaṃgrāhiṇī pāṭhāntarataḥ sāśrāvinī vāsahāśrāvibhiḥ-jalapraveśāntivataiḥ prakramātsandhibhirvartata itikṛtvā 'nauḥ' droṇī na sā 'pārasya' prastāvātsamudraparyantasya 'gāminī' avaśyaṃyāyinī, 'jā nirassāvinī'tti uttaratra tuśabdasya bhinnakramatvād dyā punarniṣkrāntā āśrāvibhyaḥ prāgvat sandhibhyo nirāśrāvinī nauḥ sā 'pārasya' uktarūpasya 'gāminī' avaśyaṃ pāraprāpikā, tato'haṃ nirāśrāvinīmārūḍha upāyataḥ pāragāmyeva bhaviṣyāmīti bhāvaḥ|
'nāve'tyādi pratītārthaṃ, navaraṃ nāvastaraṇatvāttaritā tāryaṃ ca pṛṣṭamevāta evottaramāha-śarīram 'āhuḥ' bruvate nauriti, tasyaiva samyagdarśanādi trayānuṣṭhānahetutayā, bhavodadhinistārakatvājjīvaḥ 'ucyate' pratipādyate tīrthakṛdbhiriti śeṣo nāvikaḥ, sa hyuktarūpayā nāvā bhavodadhiṃtaratīti, saṃsāra: 'arnavaḥ' samudra uktaḥ, tasyaiva tattvatastāryatvāt, 'yaṃ' saṃsāramarṇavaprāyaṃ taranti 'mahesiṇo'tti prāgvanmahadeṣiṇo maharṣayo vā, tadā ca tathāvidhamaharṣīṇāṃ pratyakṣatvāt śrotṛpratītyarthametaditi sūtracatuṣṭayārthaḥ || mū. (920) sāhu goyama! pannā te, chinno me saṃsao imo|
____ anno'visaṃsao majjhaṃ, taṃ me kaisu goyamā| vṛ. sāhusūtraṃ prāgvat| adhunā 'tamasaśca vidhāṭane' tyekādaśadvāramadhikṛtyāhamū. (921) aṃdhayāre tame ghore, ciṭṭhati pāṇiṇo bahū|
ko karissai ujjoyaṃ?, savvalogaṃmi pāṇiṇaṃ|| mū.(922) uggao vimalo bhānū, savvalogapabhaṃkaro|
Linked texts (1)
- Uttarajjhayaṇa — Ardhamāgadhī Prakrit