Gita Govinda 22.2

22.2

nyanāyikāgamatvena nindāstutiparatvenāha-anileti | tatra pūrvaṃ dhruvapadaṃ yathā | sakhi yeti | he sakhi, yā gopikā vanamālinā hariṇā ramitā | ramaṇamitā ramitā | athavā ramaḥ saṃjāto yasyā iti | vanamālinā saha krīḍitetyarthaḥ | athavodyānavihārādibhirhariṇā vā ramamāṇā gopikā hariṇaiva tadviśeṣakrīḍane niyuktā | ātmanā saha krīḍanārthaṃ preriteti yāvat | athavā vanamālinā saha kāmena rantuṃ preritā tatraiva sābhilāṣā krīḍāparā babhūvetyarthaḥ | nindāpakṣe tu | vanamālineti mālāyāḥ sadbhāvāttasyāḥ saṃbhogaparāṅmukhatvaṃ sūcitam | vanalakṣmyāmalinevetastataḥ puṣparasāsvādāt | iti dhruvaḥ || atha padāni | anileti | tatra pratipadamekaikaṃ viśeṣaṇam | tṛtīyāntaṃ vanamālinaḥ prathamāntaṃ ca yā iti padopalakṣitāyāstasyāḥ | tatrāpi ca dhruvapadādviśeṣaṇānāṃ vaiparītyena | pakṣe etadviparīto'rthaḥ sūcito bhavati | kiṃbhūtena vanamālinā | anilena tarale ye nīlotpale te iva | nīle kamale iva nayane yasya | sā gopikā kisalayaśayane na tapati nopataptā bhavati | pakṣe yā kilānyamanaskena priyāntaranirīkṣaṇapratihitacañcalalocanenopabhujyate sā kisalayaśayane'pi na tapatīti na | api tu tāpaṃ prāpnotyeva |
atha ca | amṛteti | vanamālinā ramitā sā malayajapavanena malayagirijātena vātena na jvalati na dīpyate | kīdṛśena vanamālinā | amṛtādapi madhuraṃ mṛdutaramatiśayena komaladvacanaṃ yasya tena | amṛtetyādyucitaviśeṣaṇopapattyā sāmṛtasekena jvalanābhāvasyocitatvāt | atha cāmṛtamadhuramṛdutaravacanena vanamālinā yā ramitā sā malayajapavanena na jvalati | api tu jvalatyeveti |