Gita Govinda 21.1
Commentary of Mānāṅka 21.1
- Language
- Sanskrit
21.1
²atrāntare ityādinā vakṣyamāṇasya sambandhaṃ ślokenāha | nārāyaṇaḥ atrāntare asmin samaye sānandaṃ gadgadapadaṃ yathā syāttathāgre vakṣyamāṇam uvāca | ānandena saha vartate iti sānandaṃ gadgadapadaṃ yasmin tattathā tasmin tat | kiṃ kṛtvā | dinānte sāyaṃ sandhyāsamaye ³rādhāmupetya samīpaṃ gatvā | kām | sumukhīṃ suṣṭhu śobhanaṃ mukhaṃ yasyāḥ sā tathā tām | kimbhūtām | satrīḍaṃ salajjaṃ yathā syāttathā īkṣitasakhīvadanām | īkṣitamavalokitaṃ ⁴sakhīvadanaṃ mukhaṃ yayā sā tām | ⁵kasmāt | masṛṇaroṣavaśāt | masṛṇaścāsau roṣaśceti tasya vaśaḥ tasmāt | punaḥ kimbhūtām | asīmaniḥśvāsaniḥsahamukhīm | asīmaḥ ⁶atidīrghāyāmaśvāsau niḥśvāsaśceti tena niḥsahaṃ mukhaṃ yasyāḥ sā tām | athavā haripakṣe | satrīḍaṃ ⁷salajjam īkṣitasakhīvadanam pavaṃviśiṣṭā cediyaṃ sakhyā kṛtaprasādā mama vacanatoṣyā ⁸bhaviṣyatītyānandakāraṇaṃ yathā syāttathā | keśavo'pi priyavacasā mama mānakhaṇḍanaṃ karotīti rādhikā svagataṃ matvā salajjaṃ yathā syāttathā kimuvācetyāha | ⁹deśīyavarāḍīrāge aṣṭatālatāle |
vadasi yadītyādi |
he ¹priye rādhe ²mayi madviṣaye mānamabhimānaṃ ³muñca | tyaja | kimbhūtam | anidānam | nāsti nidānaṃ ⁴kāraṇaṃ yasya sa tathā tam | ahetukamityarthaḥ | kimbhūte | he cāruśīle | cāruḥ ⁵manojñaṃ śobhanaṃ śīlaṃ svabhāvo yasyāḥ sā tasyāḥ sambodhanam | na kevalaṃ mānaṃ muñca | mukhakamalamadhupānaṃ dehi | ⁶mukhameva kamalaṃ tasya madhu makarandaḥ puṣparasaḥ tasya pānam kimartham | sapadi idānīṃ madanā- nalaḥ ⁷kandarpāgniḥ mama mānasaṃ ceto dahati | ⁸madanasyānalaḥ madanānalaḥ virahāgni- rityarthaḥ | kiñca | yadi kiñcidapi vadasi bhāṣase | tarhi dratimiraṃ harati vināśayati daro bhītiḥ sa eva timiraṃ tat | kā | tava dantarucikāmudī dantānāṃ rucirdīptiḥ saiva kaumudī candrikā | kathaṃbhūtaṃ timiram | atighoram atyugraṃ bhayā- nakam | kiñca | tava vadanacandramāḥ me mama locanacakoraṃ rocayatu tṛptiṃ nayatu | locanameva cakoraḥ pakṣiviśeṣaḥ tam | kimarthaṃ kasmai | sphuraddharasīdhave | adharasya sīdhuḥ adhararasāmṛtam | sphuraccāsā adharasīdhuśceti tasmai ⁹rucyarthaṃ caturthī | nanu kṛtāgasi mayi kimapyupakārādikaṃ na karoṣī ¹⁰tyāśaṅkate tarhi apakāramevā- pyetādṛśaṃ kuruṣvetyāha | satyamevāsītyādi |
Linked texts (1)
- Gītagovinda — Jayadeva, Sanskrit