Pramāṇa · Search · About · API

Gitagovinda 10.8.3

Śrutirañjinī 10.8.3

Language
Sanskrit

10.8.3

tyajatīti || he keśava, seyaṃ rādhā | sāyaṃ śuklapakṣatithiṣu sāyaṅkālaḥ | alolaṃ acañcalaṃ sthiramiti yāvat | bālaśaṃśinamasaṃpūrṇaṃ candramasamardhacandramiva | pāṇitalena karatalena⁵ kapolaṃ na tyajati na muñcati | karatalanihitakapolā jātetyarthaḥ | alolamityetat candracāñcalyasya apratyakṣatvāt uktamiti jñeyam | kriyāviśeṣaṇaṃ vā | alolaṃ acañcalaṃ yathā bhavati tathā | pāṇitalena kapolaṃ na tyajatītyarthaḥ | yathā śuklapakṣasāyaṃkālaḥ ⁶bālacandrāvinābhūtaḥ tathā rādhāpi bhavadviyogakālamārabhya karatalāvinābhūtakapolā jātetyupamā⁶ | atra vadanasya paripūrṇaśaśikalpatvāt tadekadeśa- kapolasyāpi candraikadeśasāmyaṃ yuktamiti bālaśaśinamityuktamiti jñeyam | atra vyabhicārī bhāvaḥ pratipādyaḥ | haririti || he keśava, sā rādhā viraheṇa durantabhavadviyogena vihitamāsannaṃ maraṇaṃ yasyāḥ tādṛśīva ; nikāmamatyartham | sakāmaṃ bhavatsaṃyogābhilāṣasahitaṃ yathā tathā | haririti harirityanena prakāreṇa japati | 'mahatyāṃ āpadi samprāptāyāṃ smartavyo bhagavān hari 'riti, purāṇavacanārthaṃ manasi nidhāya sarvaduḥkhahāritvena anvarthasaṃjñakaṃ bhavantameva nirantaraṃ smaratītyarthaḥ | atra sakāmaṃ nikāmamiti śabdato virodhaḥ | atha vastuvirodhaparihāro varṇita eva | śrī jayadeveti || iti pūrvoktaprakāreṇa jayadevena bhaṇitaṃ gaditam | keśavasya padaṃ caraṇayugalaṃ upanītaṃ bhaktyā prāpitaṃ, tasmai 'samarpitamityarthaḥ | etādṛśaṃ gīta sukhayatu gātṝṇāṃ śrotṝṇāñca ānandaṃ karotvityarthaḥ | evaṃ rādhāvirahavedanāyāṃ vijñāpitāyāmapi acalitahṛdayaṃ śrīkṛṣṇamupālabhate ||

Linked texts (1)