Pramāṇa · Search · About · API

Gita Govinda 5.8.6

Śrutirañjinī 5.8.6

Language
Sanskrit

5.8.6

prakārāntareṇa vasantasamayaṃ² varṇayati—adyotsaṅgeti || adyāsmin vasantasamaye śrīkhaṇḍaśailānilaḥ candanagirisamīraṇaḥ, utsaṅge paṭīratarupradeśe vasantaḥ, niṣaṇṇā ye bhujaṅgāḥ suratakhinnāḥ pavanāśanāḥ taiḥ kabalaḥ grasanaṃ tena yaḥ kleśaḥ sarvāṅgeṣu vyathā tasmādiva prāleyaṃ himaṃ tatra plavanecchayā sarpadaṃśanajanitaviṣanirharaṇārtham avagāhanecchyā³ īśācalaḥ sarveṣāmacalānāṃ svāmī yaḥ śailaḥ himavān tamabhisarati abhigacchati | tadābhimukhyena yātītyarthaḥ | śītajalāvagāhanena viṣanivṛttiḥ lokāyurvedayoḥ prasiddhā | kiñcāsmin samaye pikānāṃ kokilāṃnāṃ giraḥ kūjitāni kiṃcit īṣat snigdhāni vikasitāni rasālamaulimukulāni ālokya⁴ cūtāgrasthitakorakānālokya⁵ dṛṣṭvā, harṣādayādasmākaṃ sahajasiddho yaḥ sahakārakorakāderghrāsaḥ¹ sa idānīmāvirbhūta iti yaḥ santoṣaḥ tasya udayādutpatteḥ yaḥ kuhūḥ kuhūḥ ityanukaraṇaśabdaḥ, loke'pi hi iṣṭavastulābhajanitasantoṣāt² janānāṃ kūtkaraṇāni saṃbhavanti | tadvadatrāpītyarthaḥ | iti anena prakāreṇa kalā avyaktamadhurāḥ uttālāḥ gaṃbhīrāśca satyaḥ unmīlanti virahijanakarṇaśūlāyamānatvena priyāliṅgitajanaśrutisudhādhārāyamānatvena³ codbhavanti | ākarṇayeti vākyaśeṣaḥ⁴ || iti⁵ śrīlakṣmaṇasūriviracitāyāṃ gītagovindavyākhyāyāṃ śrutirañjanīsamākhyāyāṃ prathamaḥ sargaḥ⁶ evaṃ sakhīvākyena²- vasantasamayaṃ tatra ca bhagavataḥ śrīkṛṣṇasya vihārāṃścopavarṇya anantaraṃ rādhāyāścaritāni varṇayati -

Linked texts (1)