Abhijnanasakuntalam 4.1.5
Mitabhāṣiṇī 4.1.5
- Language
- Sanskrit
4.1.5
śakyamiti | 'idānīm' adhunā anayā vācā 'āśvasituṃ śakyaṃ' kathañcit āśvāstā bhavāmi| kāraṇamāha--'prasthitena' prasthātumudyuktena 'tena' rājarṣiṇā smaraṇenena iti 'smaraṇīyam' smaraṇasādhanamityarthe ("kṛtyalyuṭo bahulam" iti bahulagrahaṇāt atra karaṇe anīyar ) 'iti' kṛtvā 'svayaṃ pinaddham' āsāditam 'svasya nāmadheyena' nāmnā 'aṅkitaṃ' mudrikam 'aṅgulīyakam asti' | 'tasmin'aṅgulīyake sati'śakuntalā svādhīna'sāyatta 'upāya' śāpanivarttanopāyo yasyāstādṛśī 'bhaviṣyati' | mṛṇoti | 'ehi' āgaccha 'asyā' śakuntalāyā "daivakāryaṃ tāvan nirvattaṃyāva iva [ tāvadasyā" (ta-, nyā, )—'tāvat" (rā-, vi-, ma )] || anasūyeti | 'priyasakhī' śakuntalā 'bharttāra' pati duṣyanta 'gatayā' prāptayā svāmisambandhinyā ityartha 'cintayā' [ hetau tṛtīyā ] 'vāmahaste' upahita, sthāpita 'vadana' yasyā tādṛśī satī 'ālikhitā' citranyastā 'iva' lakṣyate | 'eṣā' etadavasthā iyam 'ātmānamapi na vibhāvayati' budhyate 'ki punarāgantuka' samprāptamatithim | priyaṃvade iti | 'eṣa vṛttānta' śāpavārttā 'dvayoreva nau mukhe tiṣṭhatu' āvayo mukhāt bahirmāṃ gacchatu | kāraṇamāha—'prakṛtyā pelavā' sukumārī 'priyasakhī' śakuntalā 'rakṣitavyā' prāṇasandehāt rakṣaṇīyā khalu' | śāpa śrutvā śakuntalā bhītā prāṇān vā muñcet tat asmai mā kathaya |
Linked texts (1)
- Abhijñānaśākuntala — Kālidāsa, Sanskrit