Ashtangasamgraha 50.3
Śaśilekhā 50.3
- Language
- Sanskrit
50.3
tacca śukraṃ kāryāṇāṃ kāraṇānuvidhāyitvāddhetostatsabhāgatāṃ kāraṇasādṛśyaṃ pratipadyate | kathaṃ hi kāraṇasya svarūpamanugacchati | tathā ca tilebhyastilā eva jāyante na māṣāḥ | kāraṇaṃ ca yadgarbhasya mātāpitṛmahābhūtadeśakālagarbhāśayamātrāhā ra vihārādikam | tasya kāraṇasya svarūpānugamanādgarbhasya tadākṛtyādimataśca sambhavaḥ | ata eva kāraṇavaśādākṛtyādivailakṣaṇyam | ata eva ca kāraṇānuvidhāyitvādeva puṃskāraṇasya śukrasya bāhulyāt pumān jāyate raktasya tu yoṣit | kāraṇayoḥ sāmye napuṃsakamiti | miśrībhūtaṃ ca śukrārtavaṃ svārthiśiṣṭahetuko' nilo yadā khaṇḍaśaḥ karoti tadā bahūnāmapyapatyānā sambhavaḥ | yadā tvanilo vāndho vā doṣaḥ śukrārtavaṃ ke nacit prakāreṇa vikaroti tadā vikṛtayonīnāṃ vikṛtākṛtīnāṃ ca garbhāṇāṃ sambhavaḥ | vikṛtayonayo ye yoṣitaḥ puṃsā saṃgṛṣṭāyāḥ mṛgameṣamārjārādayo jāyante te | vikṛtākṛtayaḥ kāṇapaṅgvādayaḥ |
Linked texts (1)
- Aṣṭāṅgasaṃgraha — Vāgbhaṭa, Sanskrit