Pramāṇa · Search · About · API

The Compendium of Suśruta 1.14.3

Bhānumatī 1.14.3

Language
Sanskrit

1.14.3

kiṃ tu nāyamāyurvedaḥ sarvathā dharmārthasādhanaṃ vidhatte, yena veda iveha vihitatvādeva dharmasādhanam, etanniṣiddhatvādeva vā apathyācaraṇādīnāmadharmahetutvaṃ; kiṃ tu ārogyasādhanamiha vidhīyate | tadyadyadharmaphalamapi bhavati, tathā'pi bhūriśreyaścaturvargamūlārogyasādhakattayehopādeyameva | ucyate hi-“bhūyasāṃ śreyasāmarthe'lpīyasāṃ pāpānāmārambho na doṣāya” iti | athavā vihitatvādāyurvedasya sarvathā vedarūpatayā tadvidhivākyānāṃ dharmopadeśakatvam | tathā'pi nātra hiṃsā vidhīyate, sadyaskādiguṇavanmāṃsabhakṣaṇaṃ hi rāgata eva pravṛttam | taccārogyasādhanatayā vidhīyate | kāmāyalabdho hyartho vidhiviṣayaḥ | na hi ‘śyenenābhicaran yajeta’ ityatra rāgalabdhe'pyabhicāre vidhiviṣayatā dharmahetutvaṃ bhavati | tathā svayamakṛtāyāmapi hiṃsāyāṃ vyādhaiḥ svavṛttyai kṛtahiṃsopakṛtamāṃsenāpi bhakṣaṇamupapadyate | tasmādatra hiṃsāyāṃ bhūriśreyaḥsādhakārogyahetutayā upadeśo nāgamaviruddhaḥ | anayā diśā abhakṣyamāṃsādibhakṣaṇopadeśo'pi samādheyaḥ | sāṃkhye'pi kratūpakārā'pi hiṃsā svayamadharmahetuḥ, hiṃsopakṛtastu kraturabhīṣṭasvargādiphalaḥ, yaduktaṃ vācaspatimiśnaiḥ “hiṃsā hi puruṣasya doṣamāvakṣyati kratoścopakariṣyatīti” ( sāṃkhyatattvakaumudī kā. 2 ) ko virodhaḥ |

Linked texts (1)