Pramāṇa · Search · About · API

The Compendium of Suśruta 1.14.2

Bhānumatī 1.14.2

Language
Sanskrit

1.14.2

āgamādīni ca yānyatropajīvyālādinā balavanti tānyeva bādhakatvena saṃbhāvyāni | āgamaviruddha upadeśo yathā—'brāhmaṇena surā peyā' iti | "gauḍī paiṣṭī ca mādhvī ca vijñeyā trividhā surā | yathaivaikā tathaivānyā na peyā brahmavādibhiḥ" iti vedamūlasmṛtirūpāgamavādhito'yam | pratyakṣaviruddha upadeśo yathā—śūnyamidaṃ goghaṭādi, pratyakṣameva hyaśūnyaṃ pratibhāti goghaṭādi | anumānaviruddha upadeśo yathā—sāvayavāḥ paramāṇavaḥ | ayaṃ hyupadeśaḥ paramāṇugrāhakānumānena niravayavaparamāṇubodhakena bādhyate | upamānavādhita upadeśo yathā—upamānapratītamudgaparṇīstambasya nāyaṃ mudgaparṇīśabdavācyo mudgaparṇīstamba ityupadeśaḥ | nanvetacchāstropadeśasyāgama- virodho'sti; tathā hyāgame śrūyate ‘mā hiṃsyāt sarvābhūtāni’ iti | iha tu rogivṛtte svasthavṛtte ca tatra tatra māṃsopadeśāddhiṃsā vidhīyate | atha mataṃ-māṃsaṃ vihitamatra, tacca svayaṃ mṛtasya grāhyaṃ; tanna, svaya̍mṛtādīnāṃ niṣedhāt | tathā hi-“śuṣkapūtivyādhitaviṣadigdhaviddhasarpahaṃtajīrṇakṛśabālānāmsātmyacāriṇāṃ ca māṃsaṃ nādadīta” ( sū. a. 46 ) iti vacanāt, tathā māṃsavidhau ca pratyagramāṃsavacanāddhiṃsā'numataivātra | tathaihokta‘brahmacaryamahiṃsā ca’ ( ci. a. 28 ) itivacanādapi hiṃsā viruddhā | atraike vadantihiṃsāniṣedhavākyaṃ yathā vede- “agnīṣomīyaṃ paśumālabheta” ityādau vihitahiṃsāṃ parityajyānyatra niṣiddhatvenādharmahetustathehāpi vaidekadeśarūpe svāsyānurahitatvena vihitamāṃsārthakriyamāṇahiṃsāvyatirekeṇa hiṃsā doṣavatī vyavasthāpyeti na virodhaḥ |

Linked texts (1)