The Compendium of Suśruta 45.13
Bhānumatī 45.13
- Language
- Sanskrit
45.13
idānīṃ rasānāmupayoge balavāneva rasaḥ kāryaṃ karotīti sadṛṣṭāntamāha - bhuktā ityādi | bhuktā ityupayogopalakṣaṇaṃ, tena nasyoñjanādiprayogo vijñeyaḥ | yo raso vīryeṇopacayena vā balavān tasyetare nirvīryā hīnā vā rasā vaśatāṃ yānti, tānabhibhūya balavāneva rasaḥ kāryaṃ karotītyarthaḥ | dṛṣṭānte'pi balavānanubandhyarūpalakṣaṇaprāpto doṣo'nubandhamapradhānaṃ tiraskṛtya kāryaṃ karoti | ata evoktaṃ - “sannipāte tu yo bhūyān sa doṣaḥ parikīrtitaḥ” (ca. ci. a. 3) iti | anye tu balinaḥ puruṣasya rasā atyantābhyāse'pi balavadamitayā vaśatāṃ yānti na doṣaṃ kurvanti; ta(ya)thā doṣāśca balavataḥ puruṣasya abhibaladehabalābhibhūtatvānna vikāraṃ kurvantīti ślokārthaṃ varṇayanti |
iti śrīcakrapāṇidattaviracitāyāṃ suśrutatātparyadīpikāyāṃ bhānumatyāṃ sūtrasthāne rasaviśeṣavijñānīyo nāma dvicatvāriṃśattamo'dhyāyaḥ |
42 ||
Linked texts (1)
- Suśrutasaṃhitā — Suśruta & Nāgārjuna (siddha/alchemist), Sanskrit