The Compendium of Suśruta 172.22
Nibandhasaṅgraha 172.22
- Language
- Sanskrit
172.22
na kevalamevaṃ svaprakopaṇairpraṇapraśoktai prakupitā doṣā jvaramāpādayanti, api tu te'nyairapi kāraṇairityata āha-mithyātiyuktairityādi | mithyātiyuktai ayathāvidhiyuktairatiyuktaiśca | snehādyai snehasvedavamanavirecanādikai | nṛṇā jvaro doṣai pravartate iti savandha, 'pravartata' ityatra 'prakupyati' iti kecit | vividhādabhighātāt śastraloṣṭrakāṣṭhādiprahārāt | rogotthānāt rogā vidradhyādayasteṣāmutthānāt | śramādativyāyāmāt | prapākasteṣāmeva | āmādajīrṇāt | kṣayādrājayakṣmaṇa | sātmyartuparyayāt sātmyaviparyayādatuviparyayācca | oṣadhīśabdasyādo viṣaśabdo lupto draṣṭavya, tena viṣauṣadhīpuṣpagandhāt | nakṣatra janma nakṣatra, tasya pīḍā tathā krūragrahāṇā vāvā tayā | abhicāro yantramantrādyabhipīḍanaṃ, abhiśāpo dvijagurusiddhānāmabhiśapanaṃ, tābhyām | manobhūtābhyāmabhiśaṅkāśabda' savadhyate, abhigaṅgāśabdena abhiṣaṅgatvaṃ kathyate, tena mano'bhipaṅgeṇa kāmādyabhipaṅgeṇetyartha, bhūtaśabdena devādigrahā ucyante, tena devādigrahābhiṣaṅgeṇetyartha | apraprajātānāmasabhyakprasūtānā, prajātānā samyakprasūtānām, ahitai kṛtvā | stanyasya kṣīrasya, avataraṇe prathamamunmukhībhavane || 19-22 ||
Linked texts (1)
- Suśrutasaṃhitā — Suśruta & Nāgārjuna (siddha/alchemist), Sanskrit