Kalamayukha 11.p1.4
Kālamayūkha 11.p1.4
- Language
- Sanskrit
11.p1.4
aṅgatve'pyupavāsasya 'kriyāṃ kriyāsaṃbandhinaṃ vā prakāśayanmantraḥ karaṇatvaṃ bhajate' itinyāyāt kriyāsaṃbandhyupavāsaprakāśakatvenāpi mantrasya karaṇatvopapatteḥ | upavāseneti upalakṣaṇe tṛtīyā | upavāsasya pūjākaraṇatvāsaṃbhavāt | nanu pūrvodāhṛtayoḥ pūjāphalasaṃbandhabodhakavākyayorakaraṇe nindārthavādāderabhāvātkathaṃ vratasya nityatvodghoṣa iticenna | uktayuktyā pūjāyā eva phalasaṃbandhe pūrvodāhṛteṣu 'śrāvaṇe bahule pakṣe' ityādivākyeṣu kṛṣṇajanmāṣṭamīvrataśabdena pūjāyā grahaṇāt yukto'karaṇanindārthavādaśravaṇānnityatvodghoṣaḥ iti | tasmādupavāso'ṅgaṃ pūjaiva tu pradhānam | asyāśca pūjāṃyāḥ kāla ukto viṣṇudharmottarerohiṇīsahitā kṛṣṇā māsi bhādrapade'ṣṭamī | saptamyāmarddharātrādhaḥkalayā'pi yadā bhavet || tatra jāto jagannāthaḥ kaustubhī harirīśvaraḥ | tamevopavasetkālaṃ tatra kuryācca jāgaram || arddharātre tu yogo'yaṃ tārāpatyudaye tathā | niyatātmā śuciḥ snātaḥ pūjāṃ tatra pravarttayet || iti | vasiṣṭhastu spaṣṭamarddharātrasya mukhyakālatvamāhaaṣṭamī rohiṇīyuktā niśyarddhe dṛśyate yadi | mukhyakālaḥ sa vijñeyastatra jāto hariḥ svayam || iti | mukhyasya pradhānasya kālo mukhyakālaḥ | atra kevalāṣṭamī caturddhā | pūrvedyureva niśīthavyāpinī paredyureva ubhayedyuḥ nobhayedyuśceti | tatra prathamadvitīyapakṣayoḥ karmakālavyāpitvenāsaṃdigdhaiva | antyayorapi pakṣayoḥ prātaḥ saṅkalpakāle sattvādādhikyācca paraiva | brahmavaivarte'pivarjanīyā prayatnena saptamīsaṃyutā'ṣṭamī || iti |
Linked texts (4)
- Bhagavantabhāskara — Nīlakaṇṭha Dīkṣita 1625, Sanskrit
- Pratāpārka — Viśveśvarabhaṭṭa 1766, Sanskrit
- Jayasīṃhakalpadruma — Ratnākara 1688, Sanskrit
- Kālatattvavivecana — Raghunātha Vājapeyin 1595, Sanskrit