Kalasara 5.p32
Kālasāra 5.p32
- Language
- Sanskrit
5.p32
atha dānavratakālau nirṇīyete | . bhaviṣyottare,– pratipatsu dvijān pūjya pūjayitvā prajāpatim | sauvarṇamaravindañca kārayitvāṣṭapatrakam || kṛtvā laudumbare pātre sugandhiścatapūrite | puṣpairdhūpaiḥ pūjayitvā viprāya pratipādayet || brāhme maṇḍalavrate,– māsi bhādrapade śukle pakṣe ca pratipattithau | naivedyantu pacenmaunī ṣoḍaśatriśuṇāni ca || phalāni piṣṭapakvāni dadyāt viprāya ṣoḍaśa | devāya ṣoḍaśaitāni dātavyāni prayatnataḥ || bhuñjīta ṣoḍaśa tathā vratasya niyamastvayaṃḥ | evamanyānyapi jñeyāni | tatra,— paurvāhṇikāstu tithayo daivakāryye phalapradāḥ | iti vṛddhayājñavalkyavākye daive pūrvāhṇavyāptyabhidhānāt pūrvāhṇasya pañcadhā vibhaktasya mukhyatvāt | pakṣadvaye'pi tithayastithiṃ pūrvvāṃ tathottarām | tribhirmuhūrttairvidhyanti sāmānyo'yaṃ vidhiḥ smṛtaḥ || iti paiṭhīnasivācanāccodite bhānau trimuhūrttā tithigrrāhyā | ekabhaktanaktarvva pratipadoktakālaviśeṣaśāstrābhāvāt sāmānyaśāstrasya pravṛtteḥ | ataeva mādhavācāryyāḥ,— sodayatrimuhūrttāyāṃ kuryyāddānaṃ vratāni ca | iti | yattu,— yāṃ tithiṃ samanuprāpya udayaṃ yāti bhāskaraḥ | sā tithiḥ sakalā jñeyā snānadānajapādiṣu || iti devalādivākyasya, vratopavāsasnānādau ghaṭikaikā yadā bhavet | udaye sā tithigrrāhyā śrāddhādau cāstagāminī || iti viṣṇudharmottarādivacanasya, • “ādityodayavelāyām” ityādibaudhāyanokteśca kā gatiriti cet, ucyate | vaiśvānarādhikaraṇanyāyena avayutyānuvādarūpatayā teṣāṃ trimuhūrttavyāptipraśaṃsāparatvam | tatra ṣoḍhā bhedaḥ | udayakāle pūrvedyureva trimuhūrttavyāpinī | paredyureva udayakāle trimuhūrttavyāpinī | ubhayatrāpi trimuhūrttavyāpinī | nobhayatra trimuhūrttasparśinau | ubhayatrāpi sāmyena vaiṣamyena vā trimuhūrttaikadeśasparśinau ceti | tatrādye khaṇḍatithilābhāvāt na sandehaḥ| dvitīye kṣayagāmitve vimuhūrttāmapyuttaraviddhāṃ parityajya pūrvvadyurevānuṣṭheyam | vṛddhigāmitve sāmye ca paredyureva | tathāca uśanāḥ, - kharbo darpastathā hiṃsā trividhaṃ tithilakṣaṇam | kharbadarpa parī kāryyā hiṃsā syāt pūrvvakālikī || tṛtīyādiṣu caturṣu pakṣeṣu astamayavyāpteḥ karmmakālabāṅgakasya ca lābhāt pūrvedyurevānuṣṭheyam || astamayavyāpternirṇāyakatvam, pādma, - vrate snāne tathā nakta pitrakārye viśeṣataḥ | yasyāmastaṃgato bhānuḥ sā tithiḥ puṇyabhāgabhavet || tīrthasnānajapahomādayastu vrataśabdena saṃgṭahītā dūti mādhavācāryyāḥ | iti dānavratakālau
Linked texts (4)
- Gadādharapaddhati — Gadādhara Rājaguru 1725, Sanskrit
- Kālasāra — Nārāyaṇa Jyotirvit, Sanskrit
- Kālanirṇaya (Kālamādhavīya) — Mādhava, Sanskrit
- Kāladīpa — Divyasiṃha Mahāpātra 1640, Sanskrit