Manava Dharmashastra 1.2
Manvarthamuktāvalī 1.2
- Language
- Sanskrit
1.2
mīmāṃse bahu sevitāsi suhṛdastarkāḥ samastāḥ stha me vedāntāḥ paramātmabodhaguravo yūyaṃ mayopāsitāḥ| jātā vyākaraṇāni bālasakhitā yuṣmābhirabhyarthaye prāpto'yaṃ samayo manūktavivṛtau sāhāyyamālambyatām|
aiśvaryādīnāṃ bhagaśabdo vācakaḥ| taduktaṃ viṣṇupurāṇe-“aiśvaryasya samagrasya vīryasya yaśasaḥ śriyaḥ| jñānavairāgyayoścaiva ṣaṇṇāṃ bhaga itīṅganā1||” matubantena saṃbodhana bhagavanniti| varṇā brāhmaṇakṣatriyavaiśyaśūdrāḥ sarve ca te varṇāśceti sarvavarṇāḥ teṣāmantaraprabhavāṇāṃ ca saṃkīrṇajātīnāṃ cāpi anulomapratilomajātānāṃ ambaṣṭhakṣatrṛkarṇaprabhṛtīnāṃ teṣāṃ vijātīyamaithunasaṃbhavatvena kharaturaṃgīyasaṃparkājjātāśvataravajjātyantaratvādvarṇaśabdenāgrahaṇātpṛthak praśnaḥ| etenāsya śāstrasya sarvopakārakatvaṃ darśitam| yathāvat yo dharmo yasya varṇasya yena prakāreṇārhatītyanenāśramadharmādīnāmapi praśnaḥ| anupūrvaśaḥ krameṇa jātakarma, tadanu nāmadheyamityādinā| dharmānno'smabhyaṃ vaktumarhasi sarvadharmābhidhāne yogyo bhavasi tasmādgṛhītyadhyeṣaṇamadhyāhāryam| yattu brahmahatyādirūpaadharmakīrtanamapyatra tatprāyaścittavidhirūpadharmaviṣayatvena na svatantratayā|
sakaladharmābhidhānayogyatve hetumāha-