Kalaviveka 77.1.12
Kālaviveka 77.1.12
- Language
- Sanskrit
77.1.12
pratipadā'pyamāvāsyā tithyoryugmaṃ mahāphalam
etadvyastaṃ mahāghoraṃ hanti puṇyaṃ purākṛtam ||”
dvitīyātṛtīye, caturthopañcamyo, ṣaṣṭhīsaptamyo, aṣṭamīnāvamyau,
ekādaśīdvādaśyau, caturddaśīpaurṇamāsyau, pratipadamāvāsye, iti
yugmam
tathā smṛtiḥ
“ekādaśyaṣṭamī ṣaṣṭhī paurṇamāsīcaturddaśī
amāvāsyā dvitīyā ca upoṣyāstāḥ parānvitāḥ ||”
paurṇamāsyāḥ pūrvvabhūtā caturddaśī paurṇamāsīcaturddaśī samastenocyate | pūrvvatithisambandhenocyate śuklā ityarthaḥ | na tu paurṇamāsīpadaṃ prathamāntaṃ, pratipadyuktāyāḥ paurṇamāsyā niṣedhāt
yathā
“ṣaṣṭhyekādaśyamāvāsyā pūrvvaviddhā tathāṣṭamī
pūrṇimā paraviddhā ca nopoṣyaṃ tithipañcakam ||”
saptamī paraviddheti kecitpaṭhanti | tathā “caturddaśyātha pūrṇime”ti
anantaradarśitavacanabādhād†yathokto'rthaḥ‡
tathā yugmavacanam
“ṣaṣṭhyaṣṭamyapyamāvāsyā kṛṣṇapakṣe trayodaśī
etāḥ parayutāḥ pūjyāḥ parāḥ pūrvvayutāstathā
amāvāsyāṣṭamī ṣaṣṭhī śuklā caiva caturddaśī
etāḥ parayutāḥ kāryyāḥ parāḥ pūrvveṇa saṃyutāḥ ||”
ṣaṣṭhī ca aṣṭamī ca pakṣadvayasambandhinyau viśeṣānupādānāt | śuklacaturdaśī amāvāsyā trayodaśī ca kṛṣṇā etāstithayaḥ parābhiḥ†
paurṇamāsīpratipaccaturdaśībhiḥ saṃyuktāḥ pūjyāḥ, karmāṅgamityarthaḥ
yayā ca parabhūtayā yutā pūrvā tithiḥ pūjyā, tathaiva pūrvvayā yuktā
parāpi pūjyā| “śeṣāḥ pūrveṇa saṃyutā” iti kecitpaṭhanti,
tadāpi pūrvvoktārthaḥ| parabhūtā eva śeṣapadena upādeyāḥ pūrvvoktāt| pariśiṣṭamātragrahaṇe śuklatrayodaśī kṛṣṇapratipaddaśamīnāmapi pūrvvasaṃyogāt pūjyatāpatteḥ| na caitadiṣṭaṃ vṛddhihrāsavacanasya
nirviṣayatvāpatteḥ
Linked texts (1)
- Kālanirṇaya (Kālamādhavīya) — Mādhava, Sanskrit