Kalaviveka 77.p3.2
Kālaviveka 77.p3.2
- Language
- Sanskrit
77.p3.2
nityaikādaśīvrate ravivārādivarjjanena upavāsavidhānasya varṇitatvāt ravivārādiṣu ca naktādinā tasya karttavyatvāt | “upavāsaniṣedhe tu bhakṣyaṃ kiñcit” iti, “naktaṃ haviṣyānnam” iti ca
“ekabhaktena naktena” ityādinā ca svahastitatvāt | kāmye punarupavāsasyaiva vidhānāt kathaṃ vārādiparyudāsaḥ | na hyasti
sambhavo vatsaramupavaset ravivārādiṣu nopavaset | kiñca gṛhiṇāṃ
tvasta dinavarjanena† upavāsavidhānaṃ vānaprasthādeścāvarjaneneti
vairūpyam | ataeva gṛhiṇaḥ paryudāsaḥ gṛhīvyatiriktaḥ kuryyāditi nitye kālaparyudāsārthatvāt kāmye paryudāsārthatvānupapatteḥ‡ | ekatvāddacanasya
atha gṛhiparyudāsārthameva vacanamastu yathā
“āditye'hani saṃkrāntau grahaṇe candrasūryyayoḥ
upavāso na karttavyo gṛhiṇā putriṇā tathā ||”
na hi tatra ravivāraparyudāsaḥ teṣu ravivārādiṣu upavasedityanupapatteḥ kintu gṛhītaraḥ kuryyāditi | taddadatrāpīti | naitat
upavāsavidhau tarhi ravivārāderaparyudāsatvāt teṣu naktādividhirna
syāt | tathāca “upavāsaniṣedhe tu bhakṣya”miti nopapadyeta
tathā aparāṇyapi vacanāni
“kṛṣṇapakṣe'tha saṃkrāntyāṃ grahaṇe cāpi putravān
upavāsaṃ na kurvīta smṛtaṃ tatrāpyanodanam
indukṣaye'rkasaṃkrāntyāmekādaśyāṃ sitetare
pāraṇāñcopavāsañca na kuryyāt putravān gṛhī ||§
(madhumāse vṛṣe caiva saṃkrāntyāṃ rāhusūtake
upavāsaṃ na kurvīta yadicchecchreya ātmanaḥ
ravivāre'rkasaṃkrāntyāmekādaśyāṃ sitetare
pāraṇāñcopavāsañca na kuryyāt putravān gṛhī ||)
tatrāpi na grahaṇādiniṣedho gṛhiparyudāsārthaḥ | asitaikādaśyādiṣūttarakālaparyudāsārthaḥ kathaṃ syāt
tathā