Pramāṇa · Search · About · API

Kalaviveka 77.p3.3

Kālaviveka 77.p3.3

Language
Sanskrit

77.p3.3

“vṛddhiṃ kṛtvā tu ṣaṇmāsān nopavāso vidhīyate”
iti paṭhanti | etacca prathamapariṇayanaviṣayamityuktaṃ nibandhaiḥ
prakṛtamanusarāmaḥ | tasmādekādaśyupavāsavrataṃ saṃvatsarādisādhyaṃ
śukravārādiṣvapi gṛhiṇā kāryyam
yadapi varāhavacanam
“ekādaśyāṃ nirāhāro yo bhuṅkte dvādaśīdine
kṛṣṇe vā yadi vā śukle tadbrataṃ vaiṣṇavaṃ mahat ||”
mahattvamāha
“yadīcchedviṣṇunā vāsaṃ sutasampadamātmanaḥ
ekādaśyāṃ na bhuñjīta pakṣayorubhayorapi ||”
nanu yadīcchediti icchāsambhūtayā viṣṇusahavāsāditayā pratyekamavagamāt ekaikasyaiva phalavattvam | tatrobhayaikādaśīvrataṃ sakṛdvā
vatsaraṃ vā yāvajjīvaṃ vā kṛtaṃ phalasādhanatayā vidhīyate | tatra
sakṛdvārṣikī viṣṇuvirodhāt na sambhavataḥ | yāvajjīvaprayogaphalatvena viṣṇulokaprāpteruktatvāt | sakṛtkaraṇādeva tatsiddhau
yāvajjīvavidhānānupapatteḥ| (na ca yāvajjīvaprayogasādhyatvaṃ
viṣṇunā sahavāsasya sakṛtprayogaphalatvañca putrāderiti sambhavati na
kurvīteti sakṛduccaritena tulyarūpakarmmavidhānānupapatteḥ) | atha
yāvajjīvaprayogo'pi pāralaukikaputrādyarthināṃ sambhavatyeva| naitadevam†| yāvajjīvaprayogādeva paramapuruṣārthasya viṣṇusahavāsasya
siddhau na kaścidapi prekṣāvān pāralaukikaputrādyarthī syāt,
tadarthaṃ vā karmma kuryyāt| ucyate,—ataeva tarhi viṣṇuvirodhāt
na bhuñjītetyāvṛttaṃ boddhavyam| muninā tu sakṛduccāraṇaṃ lāghavārthaṃ
kṛtam| tatra putrādyarthinaḥ sakṛdvidhānāt āvṛttikalpanā pramāṇābhāvāt| viṣṇusahavāsārthinastu yāvajjīvavidhānamiti na
virodhaḥ
tathā viṣṇudharmottaram
“ekādaśyāṃ yadā rāma ādityasya dinaṃ bhavet