Jayasimhakalpadruma 4.p67
Jayasīṃhakalpadruma 4.p67
- Language
- Sanskrit
4.p67
yānti vighnāni vijayaste sadā priyaḥ |' śrīvedavyāsa uvāca | ' etadeva mahābhāge śaṃbhuḥ pṛṣṭaḥ kilomayā | yatpṛṣṭo'haṃ tvayā kṛṣṇe jagaddhitamanuttamam | tasyāstadvacanaṃ śrutvā prāha devo maheśvaraḥ | śṛṇu devi varārohe vakṣyāmi tvāṃ maheśvari | pativighnaharīṃ śreṣṭhāṃ karakākhyāṃ caturthikām |' pārvatyuvāca-‘ bhagavankīdṛśī proktā caturthī karakānvitā | vidhānaṃ kīdṛśaṃ proktaṃ keneyaṃ ca purā kṛtā | ' īśvara uvāca-‘śākaprasthapure ramye vidvajjanasamākule | svarṇarūpyasamākīrṇe raktaprākāraśobhite | divyanārījanālokavaśīkṛtajagattraye | vedadhvanisamāyukte svargādapi manohare | vedadharmā dvijastatrāvasaddeśe vidāṃvaraḥ | patnī tasyaiva viprasya nāmnā līlāvatī śubhā | sā tu saṃjanayāmāsa putrānsaptāmitaujasaḥ | kanyāṃ vīravatīnāmnīṃ sarvalakṣaṇasaṃyutām | nīlotpalābhanayanāṃ pūrṇendusadaśānanām | tataḥ kāle śubhadine vidhivacca dvijottamaḥ | dadau tāṃ vedaviduṣe viprāya vidhipūrvakam | atrāntare ca saṃprāptā caturthī karakābhidhā | vīravatyā samārabdhaṃ vrataṃ kāmapradaṃ śubham | kuḍye bodhidrumaṃ cakre gaurīṃ tasya tale'likhat | śivena vighnanāthena ṣaṇmukhena samanvitām | gandhapuṣpākṣatairgaurīṃ pūjayāmāsa mantrataḥ | namaḥ śivāyai śarvāṇyai saubhāgyaṃ saṃtatiṃ śubhām | prayaccha bhaktiyuktānāṃ nārīṇāṃ haravallabhe | tasyāḥ pārśve mahādevaṃ vighnanāthaṃ ṣaḍānanam | punaḥ puṣpākṣatairdhūpairārca ca pṛthakpṛthak | pakvānnākṣatasaṃpannānsadīpānkarakānbhṛśam | tathā piṣṭakanaivedyaṃ bhojyaṃ sarvaṃ nyavedayat | pratīkṣantyaḥ striyaḥ sarvāścandramarghyaparāḥ sthitāḥ | sā bālā vikalā dīnā kṣuttṛṣāparipīḍitā | nipapāta mahīpṛṣṭhe rurudurbāndhavāstadā | samāśvāsya ca tāṃ te tu mukhamabhyukṣya vāriṇā | tadbhrātā tu vicintyaivamāruroha mahāvaṭam | hastenolkāṃ samādāya jvalantīṃ snehapīḍitaḥ | bhāginyai darśayāmāsa candraṃ vyājoditaṃ tadā | taṃ dṛṣṭvā cārttimutsṛjya bubhuje sumanāstadā | candrodayaṃ samājñāya arghyaṃ dattvā vidhānataḥ | taddoṣeṇa mṛtastasyāḥ patirdharmaśca dūṣitaḥ | patiṃ tathāvidhaṃ dṛṣṭvā śivamabhyarcya sā punaḥ | vrataṃ niraśanaṃ cakre yāvatsaṃvatsaro gataḥ | cakruḥ saṃvatsaravrataṃ vrataṃ tadbhrātṛyoṣitaḥ | pūrvoktena vidhānena sāpi cakre śubhānanā | tadāyātā śacīkanyā sakhībhiḥ parivāritā | etadeva vrataṃ kartumāgatā svargalokataḥ | vīravatyāstadābhyāśamagamadbhāgvataḥ svayam | dṛṣṭvā tāṃ mānuṣīṃ devīṃ papraccha sakalaṃ śacī | vīravatī tadā pṛṣṭā provāca vinayānvitā | ahaṃ pitṛgṛhaṃ prāptā mṛto me'yaṃ patiḥ prabhuḥ | na jāne karmaṇaḥ kasya phalaṃ prāptaṃ mayā'dhunā | mama bhāgyavaśāddevi āgatāsimaheśvari | anugṛhṇīṣva māṃ mātarjīvayāśu patiṃmama | 'indrāṇyuvāca-‘tvayā pitṛgṛhe pūrvaṃ kurvantyā karakāvratam | vṛthaivārghyastvayā datto vinā candrodayaṃ śubhe | tena te vratadoṣeṇa svāmī lokāntaraṃ gataḥ | idānīṃ kuru yatnena karakāvratamuttamam | patiṃ te jīvayiṣyāmi vratasyāsya prabhāvataḥ |' vyāsa uvāca-‘tasyāstadvacanaṃ śrutvā vrataṃ cakre vidhānataḥ | prasannā sā'bhavaddevī śakrasya prāṇavallabhā | tayā vrate kṛte devī jalenārabhyukṣya tatpatim | jīvayāmāsa cendrāṇī devavacca babhūva saḥ | tataścāgādgṛhaṃ svīyaṃ reme sā patinā saha | dhanaṃ dhānyaṃ suputrāṃśca dīrghamāyuśca labdhavān | tasmāttvayāpi yatnena vratametadvidhīyatām |' sūta uvāca-‘dvaipāyanavacaḥ śrutvā cakāra draupadī vratam | tadvatasya prabhāveṇa jitvā tānkauravānraṇe | lebhire rājyamatulaṃ dhanadhānyasamanvitam | karakaṃ kṣīrasaṃpūrṇaṃ toyapūrṇamathāpi vā | dadāmi ratnasaṃyuktaṃ ciraṃ jīvatu me patiḥ | iti mantreṇa karakānpradadyādvijasattame | suvāsinībhyo dadyācca ādadyāttābhya eva ca | evaṃ vrataṃ yā kurute nārī saubhāgyakāmyayā | saubhāgyaṃ putrapautrādi labhate susthirāṃ śriyam |' iti śrīvāmanapurāṇe karakacaturthīvratam